Truyện thiếu nhi LỜI THỀ CHÓ SÓI

LỜI THỀ CHÓ SÓI 
Truyện thiếu nhi của Trọng Bảo

Trong khu rừng nọ có nhiều loài chung sống. Bọn chúng sống hoà hợp, thương yêu nhau. Duy chỉ có thằng chó sói là cả rừng ai cũng ghét vì nhà nào sơ hở là nó lẻn vào ăn cắp ngay. Chó sói bị cô lập, thui thủi một mình, chả ai thèm chơi với nó.

Một hôm, chó sói đi lang thang trong rừng tìm bạn. Nhưng các loài vừa nhìn thấy nó là lảng tránh ngay. Nhiều loài còn ném theo ánh mắt khinh bỉ và những lời dè bửu khiến nó vừa nhục lại vừa tức. Đến cuối khu rừng nó chợt gặp lão cáo già ốm yếu hom hem đang ngồi gặm một khúc xương khô. Lão này cũng là một tên gian manh, thủ đoạn nhất ở trong rừng. Nhìn điệu bộ của sói, lão biết ngay là nó đang bị các loài khinh ghét, cô lập. Lão bèn ậm è hắng giọng rồi bảo:
- Đi kiếm cho tao cái gì ăn được rồi tao bày cách cho...
- Bác bày cách gì ạ?
- Cách để mày được mọi loài trong rừng kính nể, tôn trọng!
- Thế ạ! Có đúng là bác giúp cháu được như vậy không ạ!
- Được chứ! Mày không tin tao à?
- Tin... cháu tin... tin...

Thằng chó sói đáp rồi phóng đi luôn. Chỉ một lát sau nó đã xoáy được của gà rừng một ổ trứng, của lũ khỉ vài nải chuối, của đàn ong mấy bầu mật ngọt đem về cho lão cáo già. Lão cáo cười tít cả mắt vồ ngay lấy những thứ thằng chó sói vừa ăn cắp được. Ăn uống ngon lành, no nê xong lão mới bảo:
- Để được mọi loài tôn trọng dứt khoát chú mày phải lên làm lãnh đạo...
Thằng sói vừa nghe đã giãy nảy kêu lên:
- Cháu... cháu làm sao mà lên làm lãnh đạo được! Mà có muốn thì các loài trong rừng cũng chả ai tín nhiệm cháu đâu!
- Vấn đề là ở chỗ đó! Mày quen ăn cắp vặt nên mới mất uy tín. Mày đã biết câu chuyện về con mèo cắp miếng thịt và con hổ tha con lợn chưa?
- Có, cháu có biết ạ!
- Thế đấy! Làm quan lấy cả con lợn chả sao, làm dân ăn vụng một miếng thịt thì bị đập chết ngay. Hiểu không?
- Vâng...
- Vậy nên... bây giờ tao bày cho mày cách thế này. Tại buổi họp toàn khu rừng sắp tới mày phải kiểm điểm nghiêm túc và xin thề sẽ tu tỉnh lại mình, không bao giờ trộm cắp nữa. Sau đó mày phải làm đúng như thế. Từ từ rồi tao sẽ tìm cách giới thiệu để mày làm trợ lý cho ngài sư tử chúa rừng.

Tại buổi kiểm điểm, thằng sói khóc lóc vẻ ân hận và luôn miệng xin thề sẽ sửa chữa khuyết điểm khiến muôn loài đều thương cảm. Riêng mụ cá sấu thì bữu môi cười nhạo. Quả đúng như lão cáo già tính toán, một thời gian sau không còn ai ghét và xa lánh chó sói nữa. Muôn loài đã vội cả tin vào lời thề chó sói. Lão cáo già tìm cách tiếp cận giới thiệu, thuyết phục Sư tử là chúa sơn lâm thu nhận nó làm trợ lý. Chó sói oai hẳn. Nó cung phụng chúa sơn lâm rất chu đáo nên ngày càng được tin dùng. Bây giờ thì nó chẳng thèm ăn cắp vặt nữa. Dựa thế Sư tử nó làm toàn những phi vụ lớn. Mọi loài đều biết nhưng không làm gì được chó sói vì chứng cứ không đầy đủ và cũng sợ uy của chúa sơn lâm nữa. Đánh chó phải ngó mặt chủ. Mụ cá sấu vốn liều lĩnh mấy lần phục kích định trị cho nó một trận. Nhưng chó sói đều biết và tránh được. Nó nghĩ cách xúi bẩy để chúa sơn lâm điều cả nhà cá sấu đi canh đê ở mãi tận dưới đồng bằng nên bị con người săn lùng đến gần tiệt chủng.

Tình hình khu rừng ngày càng thêm xấu đi. Chúa rừng bị che mắt bởi thằng sói gian manh thao túng. Nó tranh thủ vơ vét nhiều khoản đóng góp của các loài nói là để phục vụ chúa rừng, nhưng sư tử được một thì nó ăn hai. Trước tình hình ấy, chú sóc thông minh bèn hiến kế:
- Hiện nay loài người đang chống tham nhũng rất mạnh. Họ có rất nhiều kinh nghiệm tốt, chúng ta nên cử chuyên gia đi gặp loài người để học hỏi kinh nghiệm.
Muôn loài trong rừng đều cho đó là ý kiến hay. Bọn chúng quyết định cử một số loài thông minh nhất khu rừng như hổ, báo, khỉ, thỏ, rắn, rùa đi học tập kinh nghiệm chống tham nhũng. Chú vẹt biết ngoại ngữ, nói được tiếng người nên được giao nhiệm vụ làm phiên dịch.

Không biết đoàn đi học chống tham nhũng của loài vật kết quả thế nào thì phải đến hồi sau mới rõ...

Ngày 10/5/2010

(Rút trong Tập truyện thiếu nhi Chiếc là biết bay - Tác giả Trọng Bảo - NXB Dân trí - 2012)

3 bình luận

Truyện thiếu nhI BẦU LÃNH ĐẠO

BẦU LÃNH ĐẠO
Truyện thiếu nhi của Trọng Bảo

Khu rừng có nhiều loại muông thú cùng chung sống. Mỗi loại một cách kiếm ăn, sinh hoạt khác nhau. Tuy vậy, chúng đều phải tuân thủ sự lãnh đạo của chúa tể khu rừng. Đó là lão Gấu già. Muôn loài phục tùng lão răm rắp. Lão Gấu quanh năm chẳng phải làm gì vẫn có bọn dê, cừu, hươu, nai, cáo, chồn, chim chóc, ong bướm phục dịch. Lão thèm ăn cái gì là bọn chúng đều phải đem đến cung phụng. Chỉ cần lão kêu nhạt miệng là lũ ong dâng mật. Lão bảo đói bụng là bọn khỉ, tê tê, chuột chũi đưa các loại quả, củ ngon lành tới ngay.

Chính vì thế mà vị trí lãnh đạo khu rừng của lão rất nhiều người mong được ngồi vào. Năm nay, lão Gấu đã quá già và ốm yếu lắm rồi. Nhất là sau cái bận lão sơ ý bị bọn thợ săn bắn thuốc mê rồi hút gần hết túi mật. Vì thế lão muốn từ chức, nhường vị trí lãnh đạo cho con khác trong khu rừng. Ý lão muốn bàn giao quyền lực cho anh Hổ. Nhưng anh Hổ cứ khăng khăng từ chối. Lâu nay anh rất ngại xuất hiện trước đám đông. Anh thường trốn biệt tận hang sâu nơi rừng xanh núi đỏ. Anh sợ bọn thợ săn nhìn thấy “đòm” cho một phát rồi đưa vào nồi nấu cao. Vì nghe nói xương của anh chữa được bách bệnh. Anh Tê Giác cũng vậy. Sừng của anh chữa được ung thư nên khi làm lãnh đạo đi lại nghênh ngang nhỡ con người mà bắt gặp thì khó mà tháo chạy.

Trong khi Hổ và Tê Giác từ chối ngôi vị chủ soái khu rừng thì các loài khác lại tranh nhau đòi lên làm lãnh đạo. Loài này ra sức nói xấu, chê bai, hạ uy tín loài kia. Khỉ chê chó ăn bẩn. Mèo chê cáo gian manh. Bò chê trâu chậm chạp. Rùa chê thỏ hèn nhát… Lão Gấu đâm lúng túng, khó nghĩ, không biết chỉ định ai kế vị. Vì thế, cuộc tìm kiếm, lựa chọn lãnh đạo khu rừng càng trở nên khó khăn. Chú sóc con thông minh bèn rỉ tai lão Gấu:
- Bác cứ tổ chức bầu cử là hay nhất! Ai có số phiếu cao hơn thì sẽ lên làm lãnh đạo!
Lão Gấu gật gù khen:
- Đúng… đúng… sáng kiến của chú mày thật hay!
Thế là quyết định bầu lãnh đạo được ban bố, niêm yết khắp khu rừng. Mỗi loài sẽ được cử một đại diện tham gia tranh cử. Tuy vậy đến ngày chốt danh sách có nhiều loài không ứng cử. Bọn voi đắc chí vì chúng nghĩ chỉ có mình mới xứng đáng, chắc chắn phen này sẽ lên làm lãnh đạo. Lũ trăn cũng chủ quan nghĩ rằng chỉ có chúng đủ sức mạnh trị vì. Đám khỉ ngồi ngất ngưởng trên cành cây cao thì cho rằng chỉ có chúng mới đủ trí thông minh để cai quản khu rừng. Voi, trăn, khỉ quảng bá ầm ầm khắp rừng về chương trình hành động của chúng nhằm lôi kéo các cử tri.

Trong khi đó thì thằng Chuột trù lặng lẽ đi đến từng nhà. Với vẻ mặt buồn bã nó nói với đàn hươu:
- Các bác thương em cả đời gặm nhấm, chui lủi, không ngẩng mặt lên được. Em làm sao mà sánh được bác Voi to lớn, anh Khỉ thông minh và chú Trăn dẻo dai. Em không thể làm lãnh đạo được đâu… Nhưng em đã lỡ ứng cử rồi cũng xin các bác bỏ cho “một phiếu danh dự” để khi thất cử cũng đỡ xấu hổ.

Gặp lũ trâu, đàn bò, bọn cầy, đám sơn dương, lợn rừng, Chuột trù đều năn nỉ nói như vậy. Tất cả bọn này cũng đều nhận thấy Chuột trù không thể làm lãnh đạo được. Tuy vậy lúc bỏ phiếu chúng đều thương hại, bỏ cho Chuột trù một phiếu. Bởi chúng nghĩ chỉ với một lá phiếu của mình Chuột trù không thể trúng cử được. Nhưng khi kiểm phiếu, bọn chúng mới ngã ngửa ra là Chuột trù có số phiếu cao nhất. Thì ra, tất cả các loài đều bỏ cho Chuột trù một lá “phiếu danh dự” thế là nó có số phiếu cao nhất.

Chuột trù trở thành chúa tể khu rừng nhờ vậy. Nhưng với tính cách của loài chuyên gặm nhấm, ăn bẩn như Chuột trù làm lãnh đạo thì chỉ làm tình hình khu rừng ngày càng trở nên hỗn loạn hơn.

Ngày 6/4/2010

(Rút trong Tập truyện thiếu nhi Chiếc là biết bay - Tác giả Trọng Bảo - NXB Dân trí - 2012)

4 bình luận

Truyện ngắn LÃO CỐNG (phần 2)

LÃO CỐNG (phần 2)
Truyện ngắn của Trọng Bảo

Khi bà Bích Ngân đi rồi, lão Cống vẫn còn ngơ ngác. Bát mỳ tôm thằng Giản pha cho trương phềnh trên chõng. Lão không ngờ lại có một cuộc hội ngộ sau quá nhiều năm như vậy.
Chiều tối lại thấy anh chủ tịch xã phóng xe máy đến nhà lão Cống. Lần này thái độ của anh ta khác hẳn. Anh ta chào lão Cống thật lễ phép. Anh ta mời lão ngồi lên chõng để cùng bàn công việc. Lão Cống ngạc nhiên nhưng cũng ngồi xuống mép chõng. Anh chủ tịch đặt một cái gói giữa chõng rồi nói:
- Đây là bộ quần áo lụa bà Bích Ngân gửi biếu ông… - Anh ta rút từ trong túi ra tờ giấy bạc hai trăm nghìn đưa cho lão Cống rồi nói tiếp: - Bà ấy còn để lại mấy triệu đồng dặn chúng cháu hàng tháng trích đưa ông hai trăm nghìn tiêu pha.
Lão Cống không cầm tiền. Anh chủ tịch để tờ bạc trên gói quần áo. Lão Cống ngần ngừ nhìn tờ giấy bạc. Như chợt nhớ ra, lão liền cầm cả hai tay tờ hai trăm nghìn đồng đưa cho anh chủ tịch:
- Tôi… tôi… xin nộp phạt hành chính cho xã…
Anh chủ tịch xã vội xua xua tay:
- Xin ông bỏ qua cho chúng cháu chuyện trưa nay! Ông không phải nộp phạt gì nữa đâu. Xã đã huỷ bỏ tờ biên bản ấy rồi ông ạ!

Đoạn anh mở cặp lấy ra mấy tờ giấy rồi nói:
- Ông ạ! Bà Bích Ngân sau nhiều năm trở lại quê hương đã quyết định đầu tư cho xã ta xây dựng một trạm y tế với nhiều trang thiết bị hiện đại…
- Thế thì quý hóa quá!
- Vâng! Đúng thế ông ạ. Nhưng bà ấy yêu cầu xã phải xây cho ông một căn nhà trị giá hai mươi triệu đồng thì bà ấy mới chuyển tiền về đầu tư xây trạm y tế…
Lão Cống vội xua tay:
- Không cần đâu! Nếu bà ấy cho tiền thì xã cứ dành cả mà xây trạm y tế…
- Không được ông ơi! Bà ấy nói nếu không xây nhà cho ông thì bà ấy cũng không đầu tư cho xã…
Thấy lão Cống im lặng anh chủ tịch xã nói tiếp:
- Bây giờ xin ông ký vào bản hợp đồng này để chúng cháu chuyển cho bà ấy, để bà ấy yên tâm chuyển tiền về…
- Tại sao tôi lại phải ký?
- Bà ấy nói có chữ ký của ông là sẽ nhận nhà của xã xây cho thì bà ấy mới chuyển tiền về quê ạ!
Lão Cống cầm cây bút. Chợt nảy ra một ý nghĩ, lão hỏi lại:
- Xã sẽ xây nhà cho tôi thật chứ?
- Vâng đúng thế ạ!
- Nếu thế thì tôi xin có yêu cầu thế này!
- Vâng xin ông cứ nói!
- Tôi đề nghị xã cấp cho tôi một miếng đất để xây nhà chứ không xây ở chỗ này vì gần chợ lại nằm trong quy hoạch giải toả mở rộng đường nay mai.
- Vâng ông muốn xin đất ở khu nào ạ?
- Tôi xin xã cấp cho tôi chỗ hố bom đầu làng Thượng. Đề nghị xã san lấp và xây cho tôi căn nhà ngói ở đấy.

Anh chủ tịch xã nuốt ực một cái nghĩ: “Lão già này cứ tưởng là khù khờ mà khôn ranh đáo để. Chỗ hố bom ấy mình định khi san ủi làm trạm y tế sẽ cho đổ đất thừa ra lấp đi xây các ki-ốt cho thuê bán hàng, làm quán cà phê… thế mà…”. Anh ngần ngừ:
- Hay là xã cấp cho ông một miếng đất trong khu xóm Trại, yên tĩnh…
- Thế thì thôi vậy… tôi không làm nhà nữa!
Anh chủ tịch lại nuốt ực một cái. Cái yết hầu của anh ta nhô ra như có cái gì đang bị vướng trong cổ họng. Anh thấy khó chịu. Nhưng nhớ đến số tiền cả tỷ đồng mà bà Bích Ngân hứa sẽ đầu tư cho xã, anh ta đành chịu lui:
- Thôi thế cũng được ông ạ! Bây giờ ông ký vào giấy này để xã chuyển cho bà Bích Ngân.
Lão Cống phủi quần đứng dậy nói:
- Bao giờ xã cấp sổ đỏ và san lấp xong cái hố bom, giác móng làm nhà cho tôi thì tôi mới ký!
Anh chủ tịch xã cố năn nỉ nhưng không làm lão Cống lay chuyển. Anh ta đứng dậy ra về. Vừa đi anh ta vừa nguyền rủa: “Cái lão già chết tiệt…”.

*

Căn nhà của lão Cống ở đầu làng Thượng xây xong trước khi trạm y tế xã hoàn tất. Theo kế hoạch bà Bích Ngân sẽ về nước đem theo một số trang thiết bị khám chữa bệnh và thuốc men cho trạm và dự lễ cắt băng khánh thành.
Băng cờ khẩu hiệu đỏ rực con đường từ trụ sở uỷ ban xã đến khu vực trạm y tế. Các cấp, các ngành đã tề tựu đầy đủ. Chiếc xe chở bà Bích Ngân và con gái út từ từ dừng lại. Bà Bích Ngân dẫn con gái út theo anh chủ tịch đi về phía nhà lão Cống. Lần này bà về nước đem theo cả cô con gái út. Nó giống hệt bà thời bà còn trẻ. Bà muốn để lão Cống thấy lại hình ảnh của mình ngày nào.
Từ xa nhìn ngôi nhà mới xây của lão Cống ngay đầu làng quét ve hồng trông thật đẹp. Quả là một địa thế đắc địa. Bà Bích Ngân thấy rất hài lòng. Cô con gái giơ máy ảnh bấm tanh tách. Bà Bích Ngân vui vẻ. Vừa đi, bà vừa bàn với anh chủ tịch kế hoạch đầu tư thêm để mở rộng con đường chạy qua trung tâm xã.

Đến gần ngôi nhà lão Cống, bà Bích Ngân rất ngạc nhiên. Không thấy lão Cống ra đón như bà nghĩ. Từ trong nhà một lũ trẻ con mặc quần áo mới ùa ra líu lo chào khách. Bà Bích Ngân bước vào nhà nhìn quanh. Trên tường dán đầy nhưng hình chim, thú và hoa. Bà quay sang nhìn anh chủ tịch như muốn hỏi. Lúc này anh chủ tịch mới rút trong túi ra một phong bì dày đưa cho bà. Bà Bích Ngân mở ra xem. Có là một chiếc sổ đỏ ghi quyền sở hữu nhà đất của lão Cống, một cái ảnh lão Cống đang đứng giữa đám trẻ con lớp mẫu giáo và một mảnh giấy ghi dòng chữ: “Tôi tên là Nguyễn Văn Cống, tôi xin hiến tặng toàn bộ căn nhà và khu đất này làm lớp mẫu giáo cho làng Thượng. Ký tên…”.
Bà Bích Ngân thảng thốt hỏi:
- Thế ông ấy vẫn ở căn nhà cũ à?
Anh chủ tịch đáp:
- Ông ấy đi rồi bà ạ!
- Đi đâu?
- Chúng cháu cũng không rõ! Nghe nói thằng bé vẫn ở với ông ấy đã học được nghề và xin được việc làm ở một tỉnh phía Nam, nó đã đón ông ấy đi rồi…
Bà Bích Ngân thấy hơi hẫng hụt. Bà cầm cái ảnh lên xem và nhận ra trong ảnh lão Cống mặc bộ quần áo lụa bà tặng ông lần trước khi bà về nước...

(hết) Hà Nội, ngày 13/12/2009

Truyện ngắn Lão Cống đã đăng trên Tuần báo Văn nghệ TP Hồ Chí Minh

Truyện ngắn LÃO CỐNG (phần 1)

LÃO CỐNG (phần 1)
Truyện ngắn của Trọng Bảo

Lão Cống bị lôi xềnh xệch ra khỏi nhà. Mặt mũi lão tái xanh tái xám. Quần áo lão dính đầy tro trấu. Lão đang nấu cơm thì xảy ra chuyện. Đám đông xúm quanh lão xỉa xói. Một thằng thanh niên một tay chẹt cổ, một tay bẻ quặt tay lão ra sau lưng. Một thằng khác lôi từ đống sắt vụn sau nhà lão ra một cái nồi nấu cám lợn ngoác miệng gào lên:
- Đúng là cái nồi nấu cám nhà tao đây rồi!
- Phen này bắt quả tang lão chứa chấp đồ trộm cắp nhé!
Bọn thanh niên và mấy bà sồn sồn tiếp tục lục soát nhà lão Cống. Họ lôi ra từ góc bếp, xó nhà những cái xoong gãy quai, ấm nhôm cụt vòi, chậu thau thủng đáy… Đó là những thứ mà bọn trẻ con lấy trộm của nhà mình, hoặc nhà hàng xóm đem bán cho lão Cống lấy vài ngàn chơi games hoặc chọc bi-a. Nhà lão Cống gần chợ. Lão sống một mình, vợ con chả ai thấy bao giờ. Lão chuyên nhặt nhạnh, thu gom những đồ phế thải, sắt vụn bán kiếm sống qua ngày. Đám trẻ con trong xóm ham chơi trò chơi điện tử không từ một thứ gì bán được là không lấy. Nhiều nhà trong xóm lúc thì mất cái nồi, lúc thì mất cái kiềng gãy, khi thì mất cái chốt cổng bằng sắt nên bực lắm. Ông công an xóm cùng đám thanh niên theo dõi quyết bắt quả tang bọn trộm vặt và người tiêu thụ. Vì thế mà trưa nay họ bám theo được chân một thằng bé đang thu lu ôm cái nồi gang lẻn vào nhà lão Cống. Đó là cái nồi của bà Thặng đang đựng cám lợn ở bếp. Thằng oắt con đã lẻn vào bếp đổ cám đi rồi ôm cái nồi chui qua rào chạy về hướng nhà lão Cống.

Thường là rất ít khi lão Cống có tiền thanh toán ngay những thứ mua được. Lão ghi vào sổ. Khi có người đến thu mua sắt vụn lão mới có tiền trả cho bọn trẻ con. Chính vì thế mà đám người trong xóm đã thu được cả cuốn sổ ghi nợ của lão Cống khiến lão cứng họng hết đường chối cãi. Một thằng hét lên:
- Gô cổ lão này dẫn lên công an xã giải quyết!
- Đúng… đúng…
Nhiều người hưởng ứng. Mặc lão Cống van xin thằng thanh niên đang chẹt cổ lão rút ngay cái thắt lưng ra. Giữa lúc đó thì ông công an xóm mới hồng hộc chạy đến. Ông này có vẻ hiểu luật nên vội ngăn đám thanh niên lại và nói:
- Chưa có lệnh bắt giữ mà trói người là phạm luật đấy!
- Nhưng mà là bắt quả tang…
- Thôi không cần trói cũng được! Lão này có chạy đằng trời.
Một thằng với ngay một đoạn dây thừng trên bờ rào buộc vào hai quai cái nồi cám lợn rồi đeo luôn lên lưng lão Cống làm tang vật. Đoạn hai thằng hai bên chẹt cổ, túm tay đẩy lão Cống ra đường. Lão Cống tập tễnh bước đi. Quần áo lão tơi tả. Cám lợn còn dính trong cái nồi chảy phè ra be bét ướt đẫm cả lưng áo lão.

Lão Cống bị dẫn vào nhà làm việc của uỷ ban xã. Đang buổi trưa nên trụ sở vắng người. Có người chạy đi tìm anh chủ tịch và công an xã. Đám người bắt trộm nháo nhác tản vào các gốc cây tránh nắng. Lão Cống đứng giữa sân. Mồ hôi và nước mắt của lão chảy dài nhem nhuốc trên má.
Có tiếng xe máy rú ngoài cổng. Anh chủ tịch xã lướt xe vào sân. Vẫn còn ngồi trên yên anh chủ tịch đã cáu cẳn:
- Có chuyện gì mà náo loạn cả trụ sở xã thế hả?
Mọi người nhao nhao nói. Mỗi người một câu. Anh chủ tịch đã hiểu hết mọi chuyện. Anh ta chỉ tay vào mặt lão Cống gằn giọng:
- Ông già rồi mà còn làm bậy, tiếp tay cho bọn trộm cắp.
Lão Cống cúi gằm mặt. Không nhìn anh chủ tịch nhưng lão nhớ như in cái bận bố anh ta chết không ai dám đến gần vì sợ lây bệnh. Bởi trước khi chết mũi bố anh ta to lên và đỏ sần sùi như vỏ quả gấc. Dân làng bảo đó là biểu hiện của bệnh hủi. Ngày ấy quan niệm về bệnh hủi thật ghê gớm khiến ai cũng khiếp sợ. Chính lão Cống đã một tay khâm liệm cho bố anh chủ tịch khi chẳng ai dám đến gần.

Anh chủ tịch gọi anh trưởng công an xã giục nhanh chóng lập biên bản phạt hành chính rồi cho lão Cống về ngay. Chiều nay xã có khách đặc biệt. Mặt mũi lão Cống thêm tái mét nhợt nhạt khi nghe anh công an xã đọc khoản tiền phạt là 200 nghìn đồng vì chứa chấp, tiêu thụ của gian. Lão hốt hoảng. Có bán cả nhà lão đi cũng chả nổi hai trăm nghìn đồng.
Lão Cống được tha về. Lão bước thập thõm ra khỏi trụ sở uỷ ban xã. Có tiếng ai đó nói vóng theo đe:
- Nể lão già cả không thì tù mục xương đấy!
Về đến nhà, lão Cống chui vào căn nhà như tụp lều của mình rồi khép cánh cửa gỗ mọt lại. Lão ngồi thu lu trên cái chõng tre mãi vẫn chưa hoàn hồn. Chợt lão thấy đói. Cũng đã hơn một giờ chiều rồi, tiếng còi xe ca xuôi Hà Nội qua chợ toe toe gọi khách buôn chuyến. Lão Cống nhấc cái nồi cơm bị đám người khám nhà lật nghiêng trên bếp. Cơm bị đổ gần hết xuống đống tro, trong nồi chỉ còn dính một ít. Lão thò tay vét nhúm cơm dính ở đáy nồi đưa lên miệng nhai. Cơm chưa kịp chín, hạt gạo còn nguyên lõi ăn như có bột trong miệng.

Có tiếng cạch ở cửa nách. Lão Công giật mình ngoái lại. Thằng Giản lách người bước vào. Tay nó cầm gói mì tôm và hai củ khoai lang. Nó bảo:
- Ông đừng ăn chỗ cơm sống ấy. Ông ăn tạm củ khoai này rồi cháu đun nước pha cho bát mỳ tôm.
Thằng Giản là con một nữ thanh niên xung phong bị nhiễm chất độc da cam. Bố mẹ nó mất, nó lang thang bới rác, rửa bát thuê ngoài chợ. Một bận lão Cống thấy nó sốt cao nằm mê man trong quán bán thịt lợn liền cõng nó về nhà tìm lá hạ sốt đắp cho nó. Từ đó nó ở với lão. Hai ông cháu sống dựa vào nhau, có gì ăn nấy, củ khoai, củ sắn xong bữa. Có lẽ đối với lão Cống và thằng Giản ngày ấy sướng nhất là thời kỳ có dịch cúm gia cầm. Những đàn vịt bán chẳng ai mua. Tiền đền bù hỗ trợ tiêu huỷ chẳng bõ nên người nuôi xua cả đàn ra bỏ ngoài đồng. Đàn vịt bỏ hoang ngoài đồng thành nguồn thực phẩm dồi dào của lão Cống và thằng Giản. Chỉ cần nhoáng một cái, thằng Giản đã vặn cổ hai con vịt xách về. Ngày nào hai ông cháu cũng chén thịt vịt. Ăn đến chán thì thôi. Lão Cống còn làm cả ruốc thịt vịt để tích chữ ăn dần nữa.

Thằng Giản ở với lão Cống được hơn hai năm thì được xã đưa lên nuôi dưỡng ở trại trẻ mồ côi của tỉnh vì nó là con một cựu thanh niên xung phong. Thằng Giản ở trường được ăn uống no đủ, lại được đi học chữ, học nghề nữa. Nó sáng sủa bảnh bao khác hẳn những ngày ở với lão Cống. Tuy thế nó vẫn luôn luôn nhớ tới lão Cống đã cưu mang nó lúc hoạn nạn. Hôm nào được nghỉ học là nó bắt xe khách về thăm lão. Hôm nay nó vừa về đến gần nhà thì lão Cống xảy ra chuyện. Nó lặng lẽ đi theo đám người áp giải lão Cống lên trụ sở uỷ ban xã. Khi lão Cống được tha về nó liền nhao về trước chạy ra chợ tìm cái gì cho lão ăn. Nó mua được mấy củ khoai luộc và gói mỳ tôm.

Lão Cống đang ăn khoai thì lại có tiếng xe máy và cả tiếng ô tô dừng ngoài cửa. Thằng Giản mở cửa rồi lùi lại, giọng có vẻ hốt hoảng:
- Công an xã lại đến ông ạ!
Lão Cống há hốc mồm ra vì sợ. Miệng lão còn ngậm đầy khoai lang lẫn cả vỏ. Đói quá, lão không kịp bóc. Anh chủ tịch xã bước vào nhìn quanh rồi quay ra nói:
- Mời bà vào đây ạ!
Lúc này lão Cống và thằng Giản mới nhìn thấy một bà đang mở cửa chiếc xe du lịch bóng lộn bước xuống. Bà này mặc một bộ đầm vẻ rất quý phái, sang trọng. Bà ta che mắt nhìn rồi chui vào căn nhà ẩm thấp, tăm tối. Anh chủ tịch lấy tay phủi phủi cái chõng tre rồi trải tờ báo ra bảo bà khách:
- Mời bà ngồi ạ!
Lúc này bà khách mới nhìn rõ mọi thứ trong nhà. Bà chăm chú nhìn lão Cống. Lão Cống vẫn há miệng ra ngỡ ngàng không hiểu chuyện gì. Mồm lão vẫn ngậm đầy khoai lang và vỏ. Bà khách kêu lên:
- Anh ơi! Sao anh khổ thế anh ơi!
Lão Cống ngơ ngác. Bà khách buông cái túi xuống túm lấy tay lão Cống nức nở:
- Anh không nhận ra em à… Em là Bích Ngân, con cụ chánh Tiên đây mà…
- Ơ… ơ… - Lão Cống lờ mờ nhận ra một điều gì đó trong quá khứ sâu thẳm của cuộc đời mình. Lão cố nuối miếng khoai trong miệng rồi nhìn kỹ bà khách lạ. “Đúng là bà…là cô ấy rồi” - Lão nghĩ. Hơn năm mươi năm trước lão làm thuê cho nhà ông chánh Tiên. Cô con út của ông chánh hồi ấy mới mười sáu tuổi. Một lần cô bé leo lên cành ổi chìa ra ao hái quả chẳng may té ngã xuống nước. Lúc ấy lão đang rửa cày bên kia bờ nhìn thấy vội lao xuống bơi sang cứu. Sau bận ấy cô út nhà ông chánh có cảm tình và hay quan tâm đến lão khi ấy cũng là một thanh niên khá đẹp trai. Nhưng lão Cống hiểu rõ thân phận mình chả dám chòi cao. Lão chỉ coi cô út nhà ông chánh là cô chủ nhỏ. Năm 1954, cô út Bích Ngân theo gia đình vào Nam rồi qua Pháp. Bây giờ thì cô đã là một bà chủ lớn. Về thăm quê bà xin hiến tặng xã một khu trạm xá với những trang thiết bị hiện đại trị giá cả tỷ đồng. Khi bà hỏi về một anh tá điền tên là Cống thì anh chủ tịch xã mới biết đến lão. Anh đưa bà đến thăm lão...

(còn nữa) Hà Nội, ngày 13/12/2009

Truyện ngắn BẠN TÙ (phần cuối)

BẠN TÙ (phần cuối)
Truyện ngắn của Trọng Bảo

Tôi về đến trang trại của anh Bính thì đã gần trưa. Khu trang trại của anh Bính xanh tươi. Sau bao năm khai phá, trồng trọt mỏm đồi trồng cây ăn quả đã bắt đầu cho thu hoạch. Mùa vải đầu tiên phơi màu quả chín sáng cả một vùng thung sâu cằn cỗi hẻo lánh. Tôi đi tắt qua bờ một con mương vào nhà anh. Anh Bính đi vắng. Trong khoảnh vườn nhỏ gần cổng vào có một thằng thanh niên đang quần dùi áo lót hùng hục cuốc đất đào hố trồng cây. Nghe tiếng con cún sủa, thằng thanh niên ngẩng lên hỏi:
- Chú cần tìm ai ạ?
- Tìm anh Bính... Ông ấy có ở nhà không?
Tôi đáp và hỏi thêm. Thằng thanh niên giơ tay lau mồ hôi trên trán rồi đáp:
- Bố cháu vừa mới vào làng có việc, chắc sắp về rồi!
Tôi trố mắt nhìn thằng thanh niên. Nó không phải là thằng Thuần con anh Bính. Thằng Thuần thì tôi còn lạ gì. Tại sao thằng này lại gọi anh Bính là bố? Tôi hỏi lại nó:
- Mày là thằng nào nhỉ! Tại sao lại nói là con ông Bính?
- Cháu là con bố Bính thật mà! Vậy chú là ai thế?
Tôi trừng mắt:
- Láo... ông Bính chỉ có mỗi thằng Thuần là con trai. Mày định lừa tao hả. Tao là dân chính gốc ở làng ở này đấy. Đừng có mà chí trá...

Thằng thanh niên cười hề hề. Nó đang định nói thêm điều gì nữa thì anh Bính về. Đi cùng với anh Bính còn có một người đàn ông đứng tuổi khác. Anh Bính vui vẻ:
- Hai chú cháu đã kịp làm quen với nhau rồi à?
Tôi hỏi anh ngay:
- Thằng này là thằng nào mà nó dám xưng là con của anh thế?
Anh Bính cười vẻ bí hiểm:
- Thì... nó chính là con của tao mà... Thôi hai chú cháu vào nhà cả đi. Trưa rồi phải chén cái đã...
Chợt nhớ ra anh chỉ người đàn ông đi cùng giới thiệu:
- Đây là lão Nhẫn, thầy thuốc mà tao đã kể cho mày nghe rồi đấy. Tôi khẽ "ồ" một tiếng trong lòng mà chỉ có mình mới nghe được rồi giơ tay ra. Lão Nhẫn nắm chặt tay tôi. Ánh mắt lão nhìn tôi chăm chú và có đôi chút ranh ma. Lão này quả là tay chẳng vừa, tôi thầm nhận xét. Lão Nhẫn mặt bộ đồ màu chàm, vai đeo một cái túi thổ cẩm. Trông lão có vẻ rất hoạt bát nhanh nhẹn. Vào đến trong nhà, anh Bính mới giới thiệu tiếp:
- Còn thằng này chính là "thằng tù oắt con" cùng ở trong trại giam với tao ngày trước đấy...
Tôi thêm một sự ngạc nhiên nữa. Tôi hỏi anh:
- Nhưng sao nó lại gọi anh là bố?
- Thì... ngay từ khi còn trong tù nó nhận tao là bố nuôi mà lại...
- À ra thế...
- Bây giờ nó là công nhân của một công ty tư nhân ở mãi trên thành phố, hôm nay nó về thăm tao...
Tôi đã hiểu. Nhưng tôi cũng chưa hiểu tại sao thằng này còn trẻ thế mà đã trải qua tù tội, không rõ vì tội gì. Như đoán được suy nghĩ của tôi anh Bính khoát tay bảo:
- Từ từ rồi tao kể cho nghe về mọi chuyện trong tù. Thằng Nguyên bưng mâm lên đi!

Thì ra thằng này tên là Nguyên. Nó bưng cái mâm đậy lồng bàn từ trong gian bếp ra. Một mâm cỗ đầy ú. Anh Bính bảo là thịt lợn rừng xchinhs cống nhưng nuôi thả ở trên đồi. Bốn chúng tôi cùng ngồi vào mâm. Lão Nhẫn lúc này mới lên tiếng:
- Nào... mời anh một ly. Thật vinh hạnh được chạm cốc cùng nhà báo!
Hóa ra anh Bính đã nói trước với lão Nhẫn tôi là nhà báo. Điều này thật dở quá. Vì khi biết tôi là nhà báo lão sẽ thận trọng khi trò chuyện. Đúng vậy, suốt bữa lão chỉ toàn nói những chuyện dông dài, về hoa lá, cây thuốc, thật khó có thể khai thác được gì hơn. Những người như lão phải thật thân tình thì mới mở lòng, không phải ai cũng có thể tâm sự nếu tình cảm của họ không tâm giao.

Anh Bính cũng kể sơ qua cho tôi biết về thằng Nguyên. Thằng này đã học hết phổ thông, vốn là một học sinh giỏi, ngoan ngoãn. Việc nó trở nên sừng sẹo chính là từ biến cố của gia đình. Bố nó bị bắt oan trong một vụ án đâm ra quẫn trí treo cổ tự tử. Mẹ nó bỏ đi. Nó trở thành một kẻ bơ vơ vất vưởng. Từ chuyện hận đời gia đình ấy đẩy nó trở thành một tên bụi đời chuyên đánh nhau và ăn cắp. Phương châm của nó là "ăn trộm của người giàu, giúp đỡ người nghèo". Đấy là nó học được từ sách vở. Nhưng bây giờ đâu phải là thế kỷ 19. Làm gì còn có những kẻ giang hồ trượng nghĩa, anh hùng hảo hán võ nghệ sơn lâm nữa. Nó bị bắt chính từ một cái áo hàng hiệu lấy trộm trong lần đột nhập vào nhà một ông cán bộ to. Cái áo ấy nó đem cho một thằng bé nghèo ở tận xóm núi xa. Thằng bé mặc áo đi học. Không ngờ thằng bé ấy ngồi cạnh thằng con ông cán bộ kia. Thằng con ông cán bộ nhận ra ngay cái áo của mình liền về nói lại với bố. Ông bố lập tức lệnh cho công an vào cuộc điều tra. Thế là thủ phạm vụ đột nhập vào khu biệt thự bị phát hiện. Công an thu lại được tiền vàng và cả cái áo nó đã tặng thằng bé nghèo nơi xóm núi. Trong tù nó gặp anh Bính. Từ sự hỗn láo lúc đầu dần dần nó thấy cảm phục anh Bính bởi anh luôn chú ý chăm lo cho nó những lúc nó ốm đau trong tù. Anh khuyên bảo nó những điều hướng thiện. Khi được tha tù nó được anh Bính xin cho vào làm việc tại một công ty của người bạn cựu chiến binh trên thành phố. Nó nhận anh Bính là bố nuôi, ngày nghỉ thỉnh thoảng đáo về thăm anh.

Câu chuyện về những người bạn trong tù của anh Bính đại loại là thế. Lão Nhẫn kiên quyết không hé răng kể một chuyện gì về cuộc đời mình. Lúc chia tay với chúng tôi ngược lên vùng rừng núi Tuyên Quang lão chỉ dặn tôi:
- Mời anh khi nào rảnh lên thăm nhà tôi. Tôi sẽ tặng anh một giò phong lan rừng thật đẹp!
Thằng Nguyên cũng xin phép lên thành phố để ngày mai đi làm ca sáng. Chỉ còn tôi với anh Bính ngồi lại trong căn nhà nhỏ giữa khu đồi vắng. Tôi giúp anh Bính dọn dẹp nhà cửa. Anh Bính bảo:
- Cứ để đấy! Lên đây ngồi uống nước đã. Chè pha mới đây.
Anh Bính đưa tôi chén chè mới hương thơm hơi ngai ngái. Tôi vừa nhấm nháp vị chè đồi mới sao vừa trông ra phía dãy núi xã xa trước nhà. Mây mù đang dâng dâng tràn đến. Một cơn mưa rào sắp ập xuống. Anh Bính trầm ngâm nhìn ra phía núi xa chợt bảo tôi:
- Tự dưng tao nhớ những ngày ở mặt trận Cao Bằng năm ấy quá...
Nghe anh nói tự dưng tôi cũng thấy nao nao trong lòng. Mới đấy mà đã hơn ba mươi năm qua rồi cuộc chiến tranh biên giới phía Bắc. Những người lính chiến năm nào cùng nhau sinh tử nơi chiến địa bây giờ mỗi người mỗi ngả, mỗi số phận đường đời khác nhau. Không biết còn có ai khổ ải gian lao như anh Bính không?

(hết) Hà Nội, tháng 8-2018

Truyện ngắn BẠN TÙ (phần 4)

BẠN TÙ (phần 4)
Truyện ngắn của Trọng Bảo

Lão Nhẫn bốc cho cô con gái ông cán bộ tỉnh một thang thuốc tẩy thai. Lão dặn uống dò kỹ việc sắc và uống thuốc như thế nào có hiệu quả. Sau ba ngày trở lại để lão khám và cho thêm một thang thuốc nữa để bồi bổ sức khỏe, ổn định dạ con, khỏi ảnh hưởng đến việc sinh sản sau này. Đúng ba ngày sau cô con gái trở lại hiệu thuốc của lão Nhẫn. Lần này cô đi một mình. Anh lái xe đưa cô bé đến rồi đi ngay hẹn sau một giờ sẽ quay lại đón.

Cô con gái ông cán bộ tỉnh bước vào hiệu thuốc. Nhìn thoáng qua nét mặt cô bé lão Nhận biết là thuốc đã có hiệu nghiệm. May cái thai chỉ vừa mới hình thành nên khi nó bị tống ra ngoài chỉ như một lần “thấy tháng” của phụ nữ. Tuy biết chắc kết quả nhưng lão Nhẫn vẫn bảo cô bé ngồi đặt tay lên bàn để “xem” lại mạch. Mạch của cô bé đã hanh thông, huyết khí đã hài hòa nhưng lão chợt nhận ra có cái gì đó rất lạ. Làm nghề thầy thuốc lâu rồi lão rất hiểu về phụ nữ. Người phụ nữ chính chuyên, mạnh khỏe thì mạch thường ổn định. Người đàn bà, con gái có tính dâm thì mạch nóng và thất thường. Kết hợp giữa bắt mạch và xem tướng mạo lão thường chỉ trúng bệnh và đoán trúng cả tính cách từng người. Vì vậy nhiều người đàn bà đã ngã vào vòng tay của lão. Nhìn cặp vú tròn căng cô bé lấp ló trong cái cổ áo khoét rộng lão Nhẫn chợt thấy rung động. Nếu ai biết nghề mà bắt mạch cho lão thì sẽ thấy mạch của lão lúc này cũng đang nhiễu loạn. Mạch của lão lúc này giống y như mạch của cô bé con ông cán bộ tỉnh.

Không kìm nén được ham muốn của mình, lão Nhẫn bắt đầu giở món nghề chinh phục phụ nữ ra. Lão nhận ra một dấu hiệu đặc biệt trên khuôn mặt cô bé. Đó là cái nốt ruồi nhỏ xíu ở môi trên phía bên phải. Theo sự sắp đặt của tạo hóa thì sẽ có một nốt ruồi khác đối diện với nốt ruồi đó. Nếu lấy cái rốn làm tâm đối xứng thì ở mép ngoài bên trái vùng kín của cô bé sẽ có một cái nốt ruồi to hơn. Đối với đàn ông cũng vậy. Lão Nhẫn dựa vào việc bắt mạch để đoán bệnh tật tâm tính, nhìn mặt để bắt hình dong. Có phụ nữ khi lão Nhẫn nói về cái nốt ruồi đặc biệt ở chỗ kín đã vội vào ngay nhà vệ sinh để kiểm tra xong trở ra đều hết lời ca ngợi biệt tài của ông thầy thuốc phố núi. Có cô còn đòi lão cùng vào xem có thật hay không. Lão Nhẫn đã chiếm đoạt được rất nhiều phụ nữ nhờ thế.

Cô bé con ông cán bộ tỉnh trò xoe mắt khi nghe lão Nhẫn nói đúng vị trí cái nốt ruồi ở bên trái vùng kín của mình. Câu chuyện giữa hai người vì thế thêm cởi mở, thân mật hơn. Khi anh lái xe đến đón bóp còi “phin… phin…” ngoài cửa gọi mà cô gái vẫn không muốn rút bàn tay trắng nõn ra khỏi bàn tay vàng khè màu thuốc nam của lão Nhẫn. Cô khẽ nói:
- Ba hôm nữa em lại lên lấy thuốc nhé!
Lão Nhẫn gật đầu:
- Ừ… nhớ lên lấy thêm thuốc uống cho lại người nhé…
Nói đoạn, lão kéo ngăn tủ phía trên cùng lấy ra mấy cái lá thả thêm vào thang thuốc trước khi gói lại đưa cho cô gái. Sau này công an tra hỏi đó có phải là “bùa ngải” để chài phụ nữ hay không nhưng lão im lặng không trả lời. Khi kể lại câu chuyện cho anh Bính lão mới nói thật, đó chỉ là một vị thuốc tăng cường sinh dục cho phụ nữ mà thôi. Bùa ngải chỉ là những câu chuyện hoang đường.

Ba ngày sau cô bé lại đến lấy thuốc. Hôm đó lão cho anh giúp việc nghỉ. Lần này cô tự đi xe khách đến một mình. Khi cô bé bước vào cửa nhìn nét mặt lão Nhẫn hiểu cô không đến để bốc thuốc. Lão liền đóng cửa hiệu khám riêng cho cô bé. Lần này lão không chỉ bắt mạch. Lão còn được xem và cầm nắm nhiều thứ. Cơ thể cô bé quả là rất đẹp. Cô bé chỉ cho lão nhìn tận mắt thấy vị trí cái nốt ruồi ở phía dưới mà lão đã đoán đúng hôm trước. Lão không những được thấy và còn được sờ tận tay mãi chỗ cái nốt ruồi bí ẩn ấy… Hôm ấy lão đã chiếm đoạt được cô bé con ông cán bộ tỉnh. Cô bé thấy thỏa mãi vô cùng. Một cảm giác khác hẳn với khi ngủ với thằng bạn học trẻ con cứ như chuồn chuồn đạp nước. Sau khi ngủ với lão Nhẫn cô bé thấy ngạc nhiên vậy mà cái thằng bạn ấy cũng làm mình dính bầu mới lạ. Lão Nhẫn là thầy thuốc lại có kinh nghiệm cho nên cô bé ngày càng chăm chỉ việc tự đi lấy thuốc.

Song mọi việc không qua mắt được ông cán bộ tỉnh vốn trưởng thành từ ngành an ninh. Khi thấy những thang thuốc vứt đầy góc vườn mà con gái vẫn năng đi bốc thuốc ông nghi ngờ và cho người bí mật theo dõi. Nghe người được cử đi theo dõi con gái về thông báo tình hình ông cán bộ tỉnh uất lắm. Ông ngồi lặng hàng giờ trên ghế nghiến răng trèo trẹo như mọt nghiến gỗ. Thế là lão Nhẫn có công thành có tội. Lão giúp ông cán bộ tỉnh tẩy được cái thai trong bụng con gái nhưng lại cho cái thai khác vào. Lão chưa kịp bốc cho cô bé thang thuốc tẩy thứ hai thì bị bắt.

Buổi trưa hôm đó lão đang nửa nằm, nửa ngồi trên ghế trong hiệu thuốc lim dim mắt nghĩ đến chiều nay sẽ lại được “bốc thuốc” cho cô bé con gái ông cán bộ tỉnh thì công an đạp cửa ập vào.
Anh đại úy công an mặt sắt đen sì hạ lệnh:
- Anh Nhẫn! Đứng dậy nghe đọc lệnh bắt tạm giam và lệnh khám nhà!
Lão Nhẫn bật dậy ngơ ngác. Lão nhìn quanh thấy lố nhố những bóng áo vàng của công an. Đại diện chính quyền địa phương cũng đã có mặt để chứng kiến việc bắt người và khám xét. Lão Nhẫn bàng hoàng hỏi:
- Tôi… tôi bị bắt vì tội gì?
- Tội buôn bán thuốc phiện!
Anh đại úy mặt đen gằn giọng chắc nịch như đinh đóng cột. Lão Nhẫn vội cãi:
- Tôi không buôn bán thuốc phiện! Tôi chỉ chuyên bốc thuốc nam, thuốc bắc thôi.
- Khám nhà rồi khắc rõ đúng hay sai!
Sau khi đọc lệnh bắt tạm giam và lệnh khám nhà công an bắt đầu lục soát hiệu thuốc của lão Nhẫn. Họ đổ hết các khay thuốc nam ra nên nhà bới tìm. Cuối cùng, họ tìm thấy ở một ngăn tủ bí mật một cục nhựa đen sì gần bằng ngón tay cái. Đó là thuốc phiện. Thực ra thuốc phiện cũng là một vị thuốc quý. Nó chữa trị được rất nhiều bệnh, kể cả những bệnh nan y. Hầu như hiệu thuốc nào cũng có một chút nguyên chất, hoặc chế phẩm của loại thảo dược quý và cấm này. Chỉ có điều không hiểu tại sao hiệu thuốc của lão Nhẫn số lượng công an tìm thấy lại hơi nhiều. Lão Nhẫn cãi không phải của lão. Lão chỉ có lượng thuốc phiện bằng hạt lạc thôi. Nhưng ai mà thèm tin lão. Lão Nhẫn bị bắt. May là lão chỉ bị xử có hơn ba năm tù. Bọn tù bảo “Tội của lão lẽ ra tử hình mới phải!”. Một mẩu thuốc phiện bằng ngón tay cái mà tử hình thì hơi nặng nhưng ba năm tù thì quả hơi nhẹ. Chắc có sự chỉ đạo gì chăng?

Trong thời gian lão đi tù cô bé con ông cán bộ tỉnh sau khi vào bệnh viện giải quyết hậu quả cũng xuất ngoại đi du học…

(còn nữa) Hà Nội, tháng 8-2018

Truyện ngắn BẠN TÙ (phần 3)

BẠN TÙ (phần 3)
Truyện ngắn của Trọng Bảo

Anh Bính nằm gần lão Nhẫn "thầy thuốc". Mặt cái bệ xi-măng làm giường ngủ cho bọn tù nhân trong phòng giam lạnh ngắt khiến anh không tài nào mà chợp mắt được. Các vết thương chiến tranh ở đùi và ở ngực bắt đầu hoành hành đau âm ỉ khiến anh cứ trằn trọc mãi. Trời càng về khuya càng lạnh. Thấy anh trở mình liên tục lão Nhẫn "thầy thuốc" liền nói nhỏ:
- Cố mà ngủ đi. Ngày mai còn phải đi cuốc đất trồng cây đấy!
- Tôi thấy người hơi đau. Chắc mấy vết thương chiến tranh có dịp hoành hành đây...
- Ông cứ cố gắng chịu đựng thêm vài ngày nữa. Tôi sẽ tìm cách nhắn ra cho người nhà chủ nhật này vào thăm nuôi đem cho vài vị thuốc trị thương là sẽ đỡ...
- Cảm ơn bác quá!
- Cảm ơn quái gì... đều là bọn tù cả thôi. Giúp được nhau cái gì thì giúp. Nếu ở ngoài thì chuyện mấy vết thương này của ông chỉ là chuyện muỗi, tôi cho vài thang thuốc là khỏi tiệt luôn...
Anh Bính nói:
- Chắc là khó vì nó mạn tính mất rồi bác ạ!
- Ông bị thương thế nào?
- Khi dẫn một số cán bộ, chiến sĩ lao vào vòng vây để cứu thương binh và số anh em đi sau thì bị một quả pháo nổ gần nên gãy chân, bị sức ép... Lúc tỉnh dậy đã thấy anh em kéo lên được sườn núi. Do bị địch bao vây, không cấp cứu kịp thời nên vết thương của tôi ngày càng nặng, suýt nữa thì chết vì nhiễm trùng đấy.

Lão Nhẫn thở dài:
- Mẹ kiếp! Một con người như ông mà có lúc cũng khốn nạn... Khi còn làm cán bộ chắc chả chấm mút được nhiều gì mà lại bị tù tội thế này?
Anh Bính bảo:
- Tôi không tham ô nhưng việc chỉ đạo, quản lý lơi lỏng để sai phạm xảy ra cũng vẫn bị đi tù bác ạ!
- Cũng khó thật! Ông trong sáng, hết lòng vì công việc nhưng không cùng phe cánh, cùng bọn với chúng thì trước sau cũng bị bọn chúng bày ra mưu mô hãm hại thôi. Bây giờ không có người tốt đâu, người tốt không thể tồn tại được, chỉ có những kẻ ăn cánh với nhau là sống khỏe, ăn khỏe thôi.
Anh Bính thăm dò:
-Thế... bác phải vào đây là vì sao ạ? Nghe bọn tù nói bác bị...
-Bị tù vì buôn bán, tàng trữ thuốc phiện chứ gì?
-Vâng... bọn chúng bảo thế!
Lão Nhẫn lại thở dài:
-Bọn chúng nó nói đúng và cũng không đúng. Chuyện này dài và loằng ngoằng lắm. Rồi tôi sẽ kể cho ông nghe. Mà tôi chỉ kể cho một mình ông biết thôi đấy nhé. Tôi tin tưởng ông vì ông từng là một thằng lính chiến dũng cảm nên mới kể...
Anh Bính ậm ừ:
- Nếu bác thấy khó nói thì thôi bác ạ... Tôi cũng không muốn tìm hiểu sâu vào chuyện riêng tư của người khác đâu.
- Thực ra thì chuyện cũng chẳng có gì ghê gớm đâu, nhưng... nó hơi… tế nhị một chút...
Vẻ mập mờ, bí ẩn của lão Nhẫn khiến anh Bính cảm thấy hơi tò mò. Lão Nhẫn hứa rồi sẽ kể chuyện đời mình cho anh Bính nghe. Nói chưa hết câu lão đã ngáy đều đều. Lão Nhẫn là một thầy thuốc giỏi, chuyên bắt mạch kê đơn nên biết cách tự khống chế kinh lạc, điều chỉnh được cảm xúc, kìm hãm được sự âu lo, vương vấn nên đi tù, lao động khổ sai mà lão vẫn béo khỏe và có vẻ vô ưu.

Lão Nhẫn kể, quê lão ở vùng núi rừng Chiêm hóa, Tuyên Quang. Rừng già có nhiều loại thảo dược quý. Gia đình lão vốn gốc rễ xa xưa tận bên Tàu có nghề gia truyền bốc thuốc chữa bệnh với nhiều bài thuốc bí truyền rất có hiệu quả khi chữa trị cho bệnh nhân. Lớn lên lão học hết cấp 3 thì về nhà theo cha chế biến dược phẩm. Cha lão đã truyền cho lão nhưng bài thuốc quý, cách bắt mạch, chẩn đoán bệnh. Quá trình hành nghề lão tỏ vẻ xuất sắc hơn cả người cha già của mình. Khi người cha mất, lão Nhẫn kế nghiệp cái hiệu thuốc gia truyền nổi tiếng nhất phố núi. Lão bắt mạch bốc thuốc chữa bệnh có uy tín, danh y vang dội cả một vùng. Có được uy tin ấy là do lão luôn trao dồi đúc rút kinh nghiệm qua mỗi ca chữa trị.

Lão Nhẫn có tài, chỉ cần nhìn qua sắc thái con người đã đoán được ba bốn phần căn bệnh, lúc bắt mạch chỉ là để khẳng định thêm thôi. Bắt mạch là thâm nhập vào thể chất và tư tưởng của con người. Vì mạch là khí huyết của con người. Mạch được ký ngụ trong hơi thở, biểu hiện ra ở hai tay. Mỗi tay chia ra ba bộ, bộ thốn là dương, bộ xích là âm, bộ quan ở giữa âm và dương. Để biết mạch của người bình thường phải bắt mạch, xem lẻ từng bộ ấy. Gộp cả ba bộ xem chung mà trong mỗi hơi thở mạch đập bốn nhịp (một lần thở ra và một lần hít vào là một hơi thở) mạch không trầm, không phù, không trì, không sác, mạch đi hòa hoãn, đều đặn đó là mạch bình thường, không có bệnh. Người có bệnh thì mạch tùy theo khí huyết thịnh suy, hàn nhiệt của từng cá thể mà mạch có biến hóa khác nhau. Những người khí huyết thịnh mà nhiệt, khi cảm nhiễm phải tà khí lục dâm (phong, hàn, thử, thấp, táo, hỏa) mạch sẽ biến ra phù, sác, hồng, trường, hoạt, đại, huyền, khẩn, khâu, thực, đều thuộc mạch dương. Đó là bệnh ngoại cảm đang ở phần biểu, bệnh thuộc ngoại tà thực chứng. Người mắc chứng nội thương, thất tình (mừng, giận, lo, nghĩ, buồn, kinh, sợ) mạch sẽ biểu hiện ra dạng trầm, trì, nhuyễn, nhược, nhu, sác, hoãn, phục, tế. Mạch hư thuộc loại mạch âm. Đó là bệnh nội thương ở phần lý, bệnh thuộc chính khí hư. Người mới sinh đẻ thường có mạch tế nhược, vì khí huyết đang bị tổn thương. Người già mạch thường nhu nhược, yếu ớt vì các bộ phận trong cơ thể đều suy thoái, già cỗi, khí huyết suy kém thì lưu thông chậm. Người ốm lâu ngày thường có mạch nhu tế. Bệnh thuộc âm chứng, mà mạch tượng cũng âm là giữa mạch và bệnh thuận, dễ điều trị. Trường hợp mạch nhu nhược nhưng có lưu lợi là mạch có vị khí. Nếu mạch hồng sác là mạch không có vị khí, vì mạch hồng sác trái với âm chứng. Nếu bệnh thuộc dương chứng, mạch hồng sác là giữa bệnh và mạch thuận với nhau, mạch có vị khí dễ điều trị. Nếu xuất hiện mạch trì nhu là trái ngược với bệnh thuộc loại mạch không có vị khí bệnh, thuộc loại khó điều trị.

Lão Nhẫn vướng vào vòng lao lý, phải ngồi tù đến ba năm nguyên nhân xuất phát từ cái tài xem tướng, bắt mạch, chẩn đoán bệnh và phỏng đoán mệnh ấy của lão.
Chuyện bắt đầu từ hơn ba năm trước. Lúc đó đã gần trưa lão đang ngồi đọc cuốn sách của vị danh y Hải Thượng Lãn Ông viết về nghề thuốc nam thì có một chiếc xe con đổ xịch ngay ở ngoài cửa hiệu. Một ông khách bước vào. Nhìn nhác qua dáng bệ vệ của ông ta lão đoán đó là một cán bộ cấp to chứ không phải là đại gia. Đúng vậy, ông này là một cán bộ cấp tỉnh. Ông ta bảo lão:
- Đóng cửa hiệu lại! Tôi có chuyện muốn nói riêng với thầy thuốc!
Lão định phản đối nhưng lại thôi. Lão đóng cửa hiệu thuốc, cho anh nhân viên học việc ra về. Từ chiếc xe con một cô gái trẻ bước ra bước qua cánh cửa hiệu khép hờ vào trong. Ông cán bộ giới thiệu:
- Đây là con gái tôi…
Lão Nhẫn nhìn kỹ. Quả là một người con gái rất đẹp. Lão hỏi ông cán bộ:
- Ông và cô cần gì ạ?
Ông cán bộ tỉnh nhìn quanh một lượt rồi nói:
- Tôi muốn ông khám, chữa bệnh cho con gái tôi…
Lão Nhẫn hơi ngạc nhiên. Nhìn cô gái lão không thấy tý gì biểu hiện của bệnh lý cả. Nhưng khi đặt ngón tay lên mạch ở tay trái của cô bé thì lão hiểu ngay “cô bé đang có thai”. Ông cán bộ nói tiếp:
- Con bé sắp đi du học! Ông giải quyết ngay giúp cho, tốn kém bao nhiêu không quan trọng, cốt là an toàn và bí mật…
Lão Nhẫn nói:
- Sao không đưa đến bệnh viện?
Ông cán bộ trố mắt:
- Nó là gái chưa có chồng, rồi cương vị công tác của tôi nữa… đưa đến bệnh viện sao được. Tôi biết ông có bài thuốc về khoản này hay lắm…
Đúng vậy, lão Nhẫn có bài thuốc gia truyền về khoản “tẩy thai” rất hiệu nghiệm. Lão còn có một bài thuốc tránh thai bí truyền rất công hiệu nữa. Trai gái chỉ cần rải vài cái lá thuốc của lão xuống dưới chiếu thì có mà quan hệ với nhau cả đêm cũng không phải lo lắng gì chuyện mang thai…

(còn nữa) Hà Nội, tháng 8-2018

Truyện ngắn BẠN TÙ (phần 2)

BẠN TÙ (phần 2)
Truyện ngắn của Trọng Bảo

Làm hai ly rượu đầy xong, anh Bính mới ề à kể cho tôi nghe chuyện của anh trong tù. Anh đã có những năm tháng chiến đấu ở chiến trường gian khổ ác liệt và cũng có nhưng ngày ngồi tù khốn nạn, lao lung. Hóa ra đời người không phải ai cũng xuôi chèo mát mái, cũng công thành danh toại. Cũng có những cuộc đời đầy hoạn nạn, gian chuân. Kiếp người không ai giống ai. Chỉ có điều bất công của tạo hóa là người tốt thường khốn khổ hơn kẻ xấu. Người lương thiện nhiều khi bất hạnh, kẻ bất lương lắm lúc vênh vang. Rất nhiều kẻ bất tài, ti tiện mà vẫn cứ sung sướng, công thành danh toại. Phải chăng số phận con người là như thế?

Anh Bính nhận án tù hai năm. Thời gian được tính từ ngày bị tạm giam nhưng thời gian thực sự vào nhà tù chính quy là kể từ khi tòa tuyên án.
Anh không bao giờ quên hôm đầu tiên bước chân vào cái nhà tù dưới chân núi Tam Đảo để chính thức đi tù. Vừa vào trong cái phòng giam tranh tối tranh sáng, anh đặt cái bao tải cám Con cò đựng hành lý rồi ngồi xuống nền nhà thì một thằng oắt con tiến đến trước mặt. Nó hất hàm bảo anh:
- Mày mới "xộ khám" hả. Tội gì?
Anh không thèm đáp lại. Thằng tù oắt con lại lên tiếng:
- Có lễ vật gì ra mắt thì đưa ra ngay đi?
- Lễ vật cái gì?
Anh Bính hỏi lại. Thằng tù oắt con chửi:
- Đ. mẹ mày! Đã vào đến đây mà còn giả bộ không hiểu hả?
Anh Bính điên tiết bật dậy tóm cổ thằng tù oắt con nghiến răng quát:
- Mày là thằng nào mà mất dạy thế hả?
Thằng tù oắt con bị bóp cổ thở khò khè không nói được thành lời. Lúc này cái thằng xăm trổ kín người đang ngồi chễm trệ ở trên bệ xi-măng mới lên tiếng:
- A… thằng tù mới “nhập kho” này láo nhỉ. Chúng bay đâu, dạy cho nó bài học “nhập môn” ngay.

Lập tức mấy thằng tù đang nằm ngồi ngổn ngang trên bệ xi-măng, dưới sàn nhà bật dậy quây đến chỗ anh Bính. Bọn chúng hằm hè trợn mắt nhìn anh Bính. Một thằng nghiến răng rồi bảo:
- Mày chưa biết “luật lệ” trong tù thì nghe tao nói đây… - Nó chỉ thằng xăm trổ đầy người đang ngồi trên cái bệ xi-măng giữa phòng giam: -Đây là “đại ca” Hoàng Thống. Mày mới vào phải có lễ vật ra mắt đại ca, hiểu không?
- Nhưng tao đéo có lễ vật, lễ việc gì sất. Bọn chúng mày cũng chỉ là những thằng tù mà thôi. Bỏ ngay cái thói ma cũ bắt nạt ma mới đi nhé!
Anh Bính nói rồi buông thằng tù oắt con rồi lại ngồi xuống.

Hai ba thằng tù mặt mũi trợn trạo lao đến. Anh Bính lựa thế tránh đòn. Hai thằng tù hung hãn anh quật ngã từng đứa một chả khó khăn gì. Có thằng bị đánh đau kêu thảm thiết. Thằng tù oắt con lúc nãy thừa cơ giật được cái bao tải cám Con Cò đựng hành lý của anh Bính đưa cho thằng đại ca đang ngồi trên bệ xi-măng. Thằng này hất hàm. Thằng tù oắt con dốc ngược cái bao. Mấy bộ quần áo rơi ra. Có một cái chai nhựa đựng rượu ngâm với ít vỏ và lá cây. Thằng đại ca mở nắp đưa lên mũi ngửi rồi chửi đổng:
- Mẹ kiếp! Có rượu đây mà mày dám giấu ông à?
Nói đoạn, nó ngửa cổ tu ừng ực. Anh Bính quát:
- Không phải rượu đâu. Thuốc xoa bóp vết thương... Không được uống...
Nhưng thằng đại ca đã tu hết non nửa chai rượu thuốc. Anh Bính gạt hai thằng tù ra lao đến để giằng cái chai nhựa. Một thằng lợi dụng thời cơ tống một quả đau điếng vào sườn bên phải của anh. Anh Bính giằng được chai rượu trên tay thằng đại ca vẻ hơi thảng thốt bảo:
- Trong rượu này có một vị độc dược, chỉ dùng để xoa bóp vết thương... uống vào là bị ngộ độc...
Thằng đại ca lúc này mới hoảng:
- Tại sao... không nói ngay...
Anh Bính gằn giọng:
- Tao còn bận đánh nhau...
Thằng đại ca tức tối gạt mạnh tay khiến cái chai nhựa văng xuống nền nhà đổ tung tóe.
Sau khi nghe anh Bính nói ra cái vị thuốc đã ngâm trong chai, một người tù đứng tuổi đang ngồi ở góc phòng giam vội lao đến:
- Phải làm cho nó nôn hết ra ngay mới kịp...
Thằng đại ca và đám tay chân hốt hoảng. Người tù đứng tuổi nhanh chóng vừa bấm huyệt để ngăn chặn chất độc phát tác vừa thò tay móc họng cố để thằng đại ca nôn hết ra nền nhà giam.

Thằng đại ca ôm bụng nằm vật ra nên nhà thở hổn hển như một con cá bị quăng lên cạn sắp chết. Đám tay chân hoảng hồn. Người tù đứng tuổi tự xưng là một người chuyên bốc thuốc nam khiến bọn tù tin tưởng. Ông bảo chỉ chậm một chút là thằng đại ca mất mạng. Ông ta quay sang hỏi chuyện anh Bính. Anh Bính bảo anh là một thương binh. Chai thuốc lá vừa rồi ban đầu giám thị kiên quyết không cho mang vào. Sau đó bất ngờ anh phó trại trưởng trại giam đến. Hóa ra đó chính là một chiến sĩ đơn vị anh Bính ngày xưa. Nhận ra người chỉ huy cũ của mình bây giờ là một tù nhân anh trại phó buồn quá. Nhờ anh trại phó mà anh Bính được mang chai rượu xoa bóp vết thương chiến tranh vào nhà tù. Thế mà thằng đại ca đã tu hết một nửa, nửa còn lại bị hất đổ lênh láng ra sàn nhà. Biết câu chuyện của anh Bính người tù đứng tuổi bảo:
- Chú cứ yên tâm! Tôi là người chuyên bốc thuốc nam. Tôi sẽ giúp chú một bài thuốc trị vết thương rất hiệu quả.
Ông ta nói tên là Nhẫn, nhà ở mãi vùng rừng núi Chiêm Hóa, Tuyên Quang. Thế là anh Nhẫn có bạn. Người bạn trong tù đầu tiên, đó cũng là một thầy thuốc giỏi.

Sau bận thằng đại ca suýt bị thủng ruột do uống thứ thuốc xoa bóp của anh Bính bọn đầu gấu trong tù không còn dám lộng hành chèn ép, tra tấn các tù nhân khác nữa. Nhất là sau khi chúng biết anh Bính, là một đại đội trưởng trinh sát từng vào tận sào huyệt của bọn giặc, với một con dao găm đã chiến đấu tiêu diệt một tên lính Mỹ to lớn, từng là một tiểu đoàn trưởng súng ngắn giắt thắt lưng tay cầm AK dẫn đầu một lực lượng nhỏ lao vào giữa vòng vây dày đặc của quân Trung Quốc xâm lược để giải cứu đồng đội... Bọn tù cũng rất tôn trọng lão Nhẫn. Chúng gọi lão ta là "thầy thuốc trong tù". Lão Nhẫn đã giúp các tù nhân nhiều phen bất ngờ lâm vào cảnh ốm đau, tai nạn.
- Câu chuyện của lão Nhẫn, bạn tù của tao vướng vào vòng lao lý như thế nào cũng rất đáng để viết đấy!
Anh Bính tợp một ngụm rượu rồi nói tiếp:
- Lão ấy hẹn cuối năm về tìm lá thuốc quý ở trên núi Tam Đảo sẽ đến nhà tao chơi. Lúc ấy tao nhắn mày về hỏi chuyện lão ấy mà viết thành văn thì còn hay hơn chuyện của tao nhiều... ha... ha... nào tiếp tục uống... uống... Mẹ kiếp cái cuộc đời này nếu mà không uống... uống thì chả biết sẽ tồn tại thế nào đây... ha... ha... ha...
- Anh say quá rồi! Đừng uống nữa...
- Tao không say mà cuộc đời đã bắt tao phải say đấy mày ạ... Nào tiếp tục uống đi... uống đi... Sông có thể cạn, núi có thể mòn... nhưng rượu không bao giờ được hết mày hiểu chưa?
Tôi cố ngăn anh Bính không uống nữa nhưng không được. Anh cứ rót và cứ uống cho đến khi gục hẳn xuống phản mới thôi...

(còn nữa) Hà Nội, tháng 8-2018

Truyện ngắn BẠN TÙ (phần 1)

BẠN TÙ (phần 1)
Truyện ngắn của Trọng Bảo

Giữ lời hẹn với anh Bính, ngày lễ được nghỉ mấy hôm tôi liền phóng xe máy về quê. Tôi vào trang trại ven núi ăn với anh Bính một bữa cơm như đã hứa. Khi tôi đến, anh Bính đang quần đùi áo lót đào hố trồng cây trong vườn. Nhìn anh gầy gò đen đúa tôi chợt thấy hơi chạnh lòng. Ngày nào khi còn là tiểu đoàn trưởng của tôi anh thật oai phong khi đứng trước đội hình hàng trăm người hạ đạt mệnh lệnh hành quân. Bây giờ thì anh chỉ là một nông dân thui thủi ở một góc rừng sâu cô quạnh. Thời thế biến thiên, cuộc đời con người “bãi bể nương dâu”, đúng là chẳng biết đâu mà nói trước. Lớp cán bộ quân đội trưởng thành trong cuộc kháng chiến chống Mỹ như anh nhiều người hiện nay đã là cán bộ cấp cao, giữ cương vị quan trọng. Tôi nhớ một lần dự hội nghị toàn quân, một ông lớn biết tôi cùng quê với anh Bính tìm đến hỏi thăm. Khi tôi kể câu chuyện anh Bính ra quân làm cán bộ cơ sở bị vướng vòng lao lý phải đi tù ông ta liền lảng đi ngay. Nghe nói ngày ở chiến trường Quảng Trị hai người là bạn chiến đấu, từng chia sẻ gian khổ ngọt bùi với nhau. Anh Bính từng cõng bạn bị thương vượt qua lửa đạn vượt vòng vây quân địch. Bây giờ thấy anh Bính thế này ông ta ngại không còn dám nhận bạn nữa. Thì ra tình bạn trong chiến tranh và hòa bình cũng khác...

Thấy tôi đến trang trại anh Bính vui lắm. Anh vứt cái cuốc chạy ra đón. Anh bảo:
- May quá! Hôm qua tao vừa tóm được một con dúi đang đào hang ăn măng dưới gốc bụi nứa dại. Mày về thật đúng lúc. Món đặc sản hiếm này bây giờ chả mấy khi kiếm được…
Tôi bảo:
- Thế thì tuyệt quá! Em có một chai rượu ngoại chính hãng đây.
Anh Bính cầm chai Chivas Regl xem rồi lắc đầu:
- Nhưng loại này uống với thịt dúi không hợp. Tao đã có bình rượu thuốc đặc biệt rồi. Mày hồi này cũng ăn chơi ghê nhỉ?
Tôi phân trần:
- Thì đi công tác nước ngoài, thấy anh em trong đoàn mua em cũng mua một chai đem về làm quà...
- Quà gì, mất mẹ nó tấn thóc rồi đấy. Nhà nghèo đừng đua… Thôi ta vào trong nhà đi…

Tôi theo anh Bính vào nhà. Tôi và anh Bính ngồi trên cái phản làm bằng những tấm bìa gỗ mà cánh thợ xẻ họ vứt đi. Anh vừa tráng ấm pha trà vừa bảo:
- Tự cung tự cấp cả mày ạ. Chè cũng trồng lấy, sao lấy đấy. Tao vỡ hoang cấy lúa, cuốc đồi trồng chè, đào ao thả cá. Quanh bờ ao thì trồng rau ngót, rau đay, mồng tơi, mùa nào thức nấy, chẳng phải mua cái gì. Chỉ có thịt, mỡ lợn thì con dâu thỉnh thoảng đi chợ mua đem vào cho. Tao nuôi mấy con lợn nhưng không thể thịt vì không ăn hết, còn thịt gà thì thoải mái, muốn ăn lúc nào thì có ngay. Lâu lâu lại bắt vài con gà, ôm vài chục trứng đem về cho cháu…
Tôi chợt cảm thấy vui vui với cảnh điền viên của anh. Nhưng tôi lại lo lo việc anh một mình giữa rừng khi trái gió trở trời vết thương tái phát. Anh Bính chợt hỏi:
- Mày là nhà báo đi nhiều có dịp nào trở lại đơn vị cũ không?
- Có anh ạ! Mấy tháng trước kỷ niệm ngày truyền thống trung đoàn em có lên dự lễ.
- Thế hả…
Anh Bính có vè hơi suy tư khi nhớ về đơn vị cũ. Chợt nhớ ra tôi bảo:
- Anh em cựu chiến binh trung đoàn có làm kỷ niệm chương để tặng cho những cán bộ, chiến sĩ từng công tác, chiến đấu tại đơn vị. Để hôm nào em kê khai nhận cho anh một cái làm kỷ niệm.
Anh Bính bảo:
- Tao cũng có rồi. Hôm trước thằng Sinh liên lạc tiểu đoàn hồi ở Cao Bằng đã khai và đem về cho tao một cái đây này.

Anh đặt chén nước xuống rồi đi lại cái tủ gỗ cũ kỹ ở góc nhà. Anh mở tủ lôi ra một cái đấu được gò bằng sắt tây vẫn dùng để đong thóc. Cái đấu cũ kỹ đựng đầy những tấm huân, huy chương, huy hiệu dũng sĩ diệt Mỹ, diệt ngụy, huy hiệu chiến sĩ thi đua, kỷ niệm chương các loại. Anh dốc cái đấu đổ ra giữa phản rồi bới tìm một cái mới nhất đưa cho tôi xem và hỏi:
- Có đúng cái này không?
- Đúng rồi anh ạ!
Tôi đáp và nhìn đống huân huy chương giữa phản bảo anh:
- Anh nên xin vào hội cựu chiến binh đi.
Anh Bính lắc đầu:
- Tao cũng muốn vào lắm chứ. Nhưng tao ngại lắm. Tao là một thằng tù. Vào hội khi sinh hoạt, lúc ăn uống liên hoan chả ai muốn ngồi cùng. Vậy thì vào hội làm gì. Ở quê mình mày chưa biết đấy thôi. Các cụ lão thành cách mạng, các cựu chiến binh có công với nước sĩ diện rất cao. Tao nhớ mãi hồi còn làm chủ tịch xã. Lần ấy xã mình tổ chức đón huân chương kháng chiến. Một cụ cán bộ lão thành cách mạng đùng đùng bỏ về vì chỗ ngồi xếp gần một ông giám đốc doanh nghiệp. May tao phát hiện ra giữ lại hỏi lý do thì cụ bảo: “Thằng ấy ngày kháng chiến sợ chết, vứt mã tấu, bỏ đội du kích theo gia đình đi tản cư chạy giặc, thế mà lại xếp tôi ngồi cùng với loại ấy à?”. Tao bảo: “Ông giám đốc ấy đã tài trợ cho xã ta kinh phí để tổ chức buổi lễ hôm nay đấy”. Cụ lão thành cách mạng vẫn không chịu. Cuối cùng tao phải nghĩ ra kế “có một ông cán bộ tỉnh về dự phải ngồi đầu bàn để dễ lên phát biểu” rồi điều ông giám đốc sang bàn khác. Lúc ấy cụ kia mới chịu ở lại dự lễ. Nhưng lúc liên hoan cụ ấy vẫn bỏ về vì “không thèm ăn của cái thằng đào ngũ”. Hì... Tao chưa muốn vào hội cựu chiến binh là vì vậy đấy. Mày đừng lo, không là hội viên cựu chiến binh thì tao vẫn là thương binh vẫn có bảo hiểm y tế, bảo hiểm xã hội đấy...

Tôi hỏi:
- Anh có nhớ thằng Chính, chiến sĩ trung đội vận tải tiểu đoàn ta hồi chiến đấu ở Cao Bằng không?
- Có nhớ! Cái thằng chiến đấu thì dũng cảm nhưng suýt bị kỷ luật vì bắn súng bừa bãi ấy phải không?
- Đúng là thằng ấy đấy! Nó bây giờ là cán bộ ở một cơ quan tư pháp trung ương. Nghe em kể chuyện nó bảo nhất định tìm cách để điều tra, minh oan cho anh đấy.
Anh Bính xua xua tay:
- Mày bảo nó không cần đâu. Chuyện của tao đến thế thì thôi, moi móc lại làm gì nữa?
Tôi ngạc nhiên:
- Tại sao lại thế?
Anh bảo:
- Bây giờ nhiều người đã biết tao bị oan rồi. Chính những thằng đã vu oan, khai láo cho tao tham nhũng cũng đã đến đây thú tội, xin tao tha cho chúng rồi… Có thằng còn quỳ xuống khóc lóc nói bị dắt mũi, bị lôi kéo bây giờ lại bị chính những kẻ ấy trù dập, sa thải. Chính tao còn giúp cho nó vốn giống để làm ăn đấy… - Trầm ngâm một lát anh nói tiếp: - Đằng nào tao tù thì đã tù rồi. Bây giờ mà lật lại chuyện này thì thêm nhiều thằng nữa vào tù, quanh đi quẩn lại cũng toàn là anh em, họ hàng, làng xóm cả thôi.
Hình như nhận ra tôi có vẻ hơi bất bình với ý nghĩ ấy của mình, anh Bính nói tiếp:
- Để xảy ra chuyện tham ô tiền đền bù, chiếm đất nền tái định cư ngày ấy xét cho cùng tao là người đứng đầu chính quyền xã thì phải chịu trách nhiệm cao nhất. Cái cơ chế lãnh đạo, quản lý của ta nó là thế. Xảy ra chuyện gì, vụ việc gì cuối cùng cứ quy hết cho người đứng đầu. Trong khi đó người đứng đầu lại không có quyền quyết định tất cả, nhiều việc cứ phải hội ý, xin sự chỉ đạo, lãnh đạo của cấp ủy, tập thể. Nếu không sẽ vi phạm quy chế tập chung dân chủ... Thế đấy, tao có thoát tội tham ô thì cũng phải chịu tội "thiếu trách nhiệm kiểm tra, quản lý lỏng lẻo để xảy ra sai phạm nghiêm trọng". Đằng nào thì cũng vẫn cứ tù như thường...

Quả đúng là thế. Tôi đành chịu cái lý lẽ ấy của anh Bính. Anh bảo:
- Thôi trưa rồi! Để tao đi làm món nhậu. Thịt dúi đã sơ chế rồi, gia vị đã tẩm ướp đầy đủ, bây giờ xào nấu lên chén ngay cho nóng.
Lúc ngồi xuống mâm thấy tôi cầm chai rượu ngoại để trên góc phản anh Bính vội bảo:
- Bình rượu thuốc ở góc nhà kia kìa. Uống loại ấy với thịt dúi mới ngon, mới đã.
Thấy tôi định bê một trong hai bình rượu để ở góc nhà anh lại bảo:
- Bình màu trắng ấy. Còn bình nhỏ màu xanh là rượu ngâm lá thuốc trị vết thương của tao khi đau nhức, tái phát đấy.
Tôi nhăn mặt:
- Rượu với thuốc anh để cạnh nhau thế này nhầm thì chết!
- Nhầm thế nào được. Cái bình màu xanh ấy là rượu ngâm thuốc dùng để xoa bóp, trị đau nhức các vết thương cũ. Bài thuốc ấy lão Nhẫn là bạn tù ở mãi trên Chiêm Hóa, Tuyên Quang gửi cho đấy. Lão ấy vào tù trước nhưng ra thì cùng tao. Ngày ra tù tao đi theo về thăm quê lão ấy. Nhà lão làm nghề thuốc nam, có nhiều bài thuốc hay lắm...
- Trong tù anh cũng có bạn à?
- Ở đâu mà chả có bạn và ở đâu mà chả có kẻ thù. Bây giờ tao càng thấm thía điều đó mày ạ. Nào... nâng ly đi. Rồi từ từ tao sẽ kể cho mày nghe về những người bạn tù là như thế nào... Ha ha... cạch một cái đã. Ly đầu tiên là cứ phải 100% nhé...

(còn nữa) Hà Nội, tháng 8-2018