Truyện ngắn vui Đ. VIÊN HAI MANG

Đ. VIÊN HAI MANGTruyện ngắn vui của Trọng Bảo

Đầu buổi chiều, ông Tô đang ngồi đọc tờ báo tỉnh anh bưu tá vừa mang đến thì có tiếng “tít... tít...” của chiếc điện thoại di động. Hôm nay đầu tháng, chắc là đã có lương chuyển vào tài khoản. Từ ngày thằng con lập cho cái tài khoản ngân hàng cũng hay. Có lương hưu là họ chuyển luôn vào tài khoản cho, ông ra chi nhánh ngân hàng nông nghiệp ở ngay đầu làng là lĩnh được tiền, không phải lên tận trụ sở của xã nữa.Nhưng không phải là tin nhắn chuyển lương hưu mà là tin nhắn của thằng cháu lớn lão Cốc đang học lớp 4. Nó viết tin nhắn bằng máy điện thoại của ông nó: “Ông sang nhà cháu ngay. Ông cháu và bố cháu đang cãi nhau về chuyện “Đ. viên hai mang”, căng thẳng lắm”. Ông Tô ngạc nhiên “Đ. viên hai mang” là chuyện gì mà bố con lão Cốc lại cãi nhau vậy. Ông Tô đoán: “Chắc là lão Cốc và thằng Bất lại tranh luận với nhau về câu chuyện “điệp viên hai mang” chứ gì. Nhưng chuyện “điệp viên hai mang” thì việc gì phải tranh luận chứ? Điệp viên hai mang là người vừa làm việc cho ta, vừa làm việc cho địch. Họ thu thập tin tức tình báo của địch để báo về cho ta và cung cấp tin giả của ta cho địch để đánh lừa chúng. Trong lịch sử hai cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ chúng ta cũng có nhiều điệp viên hai mang như thế. Trên thế giới cũng có nhiều người là điệp viên hai mang nổi tiếng, như Oleg Gordievsky, điệp viên KBG của Liên-xô cũng là điệp viên cơ quan tình báo Anh Mi6, được mệnh danh là “người đàn ông cứu cả thế giới” vì đã ngăn chặn được chiến tranh thế giới thứ 3 bằng vũ khí hạt nhân. Nhưng sau này Oleg Gordievsky trở thành người vừa có công vừa có tội trong sự sụp đổ của Liên bang Xô-viết?Sau khi đọc tin nhắn, ông Tô vội vã sang nhà lão Cốc xem tình hình thế nào.Từ ngoài cổng ông Tô đã nghe tiếng thằng Bất oang oang:- Con cam đoan với bố, ông ấy là một “điệp viên hai mang” đấy!Lão Cốc sẵng giọng:- Hai mang cái gì! Tao không tin?Ông Tô vừa bước vào nhà vừa hỏi:- Ai mà là điệp viên hai mang thế?Lão Cốc nói:- Thằng Bất nó nghe đâu về bảo với tôi là cái ông nghị sĩ trong miền Nam mua quốc tịch Síp chính là một “điệp viên hai mang” đấy! Ông thấy nó nói có lạ không?Thằng Bất liền lên tiếng giải thích:- Ông ấy chỉ có thể là điệp viên hai mang nên mới được tổ chức cấp cho rất nhiều tiền như thế để mua quốc tịch nước ngoài thuận lợi cho việc hoạt động tình báo chứ? Còn như cái ông cán bộ tuyên giáo gì gì hôm qua họp báo bảo là tiền ông ấy mua quốc tịch Síp là tiền của ông cha gia đình để lại thì con không tin được đâu?Ông Tô băn khoăn:- Nhưng ông ấy sẽ bị bãi miễn đại biểu quốc hội, bị cách chức tổng giám đốc cơ mà? Làm gì có loại đại biểu quốc hội hai quốc tịch, như vậy là sai với luật? Đảng viên hai quốc tịch là vi phạm điều lệ đảng. Ông ta nhận quốc tịch Síp thì phải tước bỏ quốc tịch Việt Nam và trục xuất ông ấy về nước Síp đấy...Thằng Bất vội cắt lời ông Tô:- Đấy có khi cũng chỉ là tạo vỏ bọc để cho ông ấy hoạt động tình báo ở nước ngoài thuận lợi thôi cụ ạ!Lão Cốc giờ mới lại lên tiếng vẻ bức xúc:- Điệp viên hai mang gì loại người ấy, có mà là đảng viên hai mang thì đúng hơn. Tôi chúa ghét những loại người “hai mang” như thế này. Những người làm cán bộ mà tâm không trong sạch, lúc nào cũng lên bục rao giảng rồi viết cả sách, cả báo, lên cả ti vi kêu gọi mọi người không ngừng phấn đấu rèn luyện, chống suy thoái nhưng chính mình lại suy thoái, biến chất trước...Ông Tô cũng bảo:- Loại “hai mang”, vừa làm quan vừa ăn cắp, tham nhũng bị bắt, bị xử tù hàng loạt, đủ các cấp, bộ trưởng, thứ trưởng, chủ tịch, phó chủ tịch thành phố đều có cả, thật buồn... Hôm trước, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đã nhắc lại rồi: Xử lý cán bộ vi phạm đau nhưng vẫn phải làm, phải làm kiên quyết, triệt để, lò cháy to rồi thì củi tươi cũng phải cháy...Lão Cốc gật gù nói thêm:- Bọn người hai mang ấy chính là nguy cơ của đất nước đấy. Nếu không loại trừ được chúng thì chính chúng sẽ loại trừ chúng ta đấy... Ông Tô gật đầu đồng ý với lão Cốc. Cuộc tranh luận về “điệp viên hai mang” của bố con lão Cốc tạm thời kết thúc. Lão Cốc bảo ông Tô:- Tôi với ông lại ra đình làng đi! Nhất định phải lôi cổ con mối chúa chuyên đục khoét phá hoại đình làng ra ánh sáng ông ạ!Hà Nội, ngày 4-9-2020

Tản văn RA PHƯỜNG MÀ HỎI

RA PHƯỜNG MÀ HỎI

Đầu buổi sáng, đang trồng phong lan ở vườn quê thì tôi nhận được hai cuộc điện thoại. Nhà báo Ngô Văn Học, nguyên Tổng biên tập Báo Quân khu 1 vừa điện thoại cho tôi đề nghị gửi cho anh những ghi chép về cuộc chiến tranh bảo vệ biên giới phía Bắc 2-1979 để chọn in trong một cuốn sách về chiến tranh xong thì tôi nhận được cuộc điện thoại thứ hai. Đó là điện thoại của một cán bộ hội cựu chiến binh. Anh thông báo:- Hồ sơ đề nghị tặng huân chương của ông làm nhiệm vụ trên tuyến biên giới phía Bắc không đủ điều kiện khen thưởng, phường đã trả lại rồi nhé!Tôi vội hỏi lại:- Tại sao lại không đủ điều kiện?- Thì theo ông khai ông có đủ thời gian 3 năm nhưng lại không liên tục nhé!Thì ra vậy. Tôi công tác ở tuyến 1 biên giới phía Bắc từ đầu năm 1978 đến gần hết năm 1979, sau đó đi học nhưng hơn ba năm sau, đến giữa năm 1984 lại lên lên nhận công tác Quân đoàn 14 làm cán bộ đại đội một đơn vị ở khu vực cửa khẩu Chi Ma, Lộc Bình, Lạng Sơn. Thời gian này chiến tranh vẫn nổ ra rất ác liệt ở Vị Xuyên, Hà Giang và ở bình độ 400 Cao Lộc, Lạng Sơn. Ở khu vực cửa khẩu Chi Ma bọn Trung Quốc vẫn tung thám báo qua biên giới và bắn cối sang khu vực Bản Chắt, Đình Lập ngay sát khu vực đại đội tôi phòng ngự.Do tôi đã có ba năm ở tuyến 1 biên giới nhưng không liên tục nên không đủ điều kiện để tặng huân chương... Anh cán bộ cựu chiến binh giải thích thêm:- Phường trả lời rằng: Nếu tổng thời gian 3 năm mà có giãn cách dưới 6 tháng thì có thể chấp nhận được, đằng này ông lại rời biên giới đi học những gần bốn năm thì không được đâu?Tôi cố vớt vát:- Nhưng khi chiến tranh biên giới phía Bắc tháng 2-1979 nổ ra tôi ở trận địa cách cửa khẩu Bình Mãng (Hà Quảng, Cao Bằng) có 300 mét và trực tiếp chiến đấu trong vòng vây quân địch suốt một tháng trời đấy!Tiếng anh cán bộ cựu chiến binh nói khá rành rọt trong máy:- Tôi cũng đã trình bày nội dung báo cáo này của ông rồi, phường họ bảo chiến đấu trực tiếp hay không chiến đấu không quan trọng (?). Theo đúng quy định là cứ phải có đủ thời gian ba năm công tác liên tục ở tuyến 1 biên giới. Nếu không liên tục thì chỉ “linh động” chấp nhận được là thời gian gián đoạn chỉ dưới 6 tháng thôi... Tôi hơi to tiếng vì bức xúc:- Thế tôi chiến đấu trực tiếp thực sự ở biên giới, còn giấy chứng nhận đây mà lại không được khen thưởng gì à?Anh cán bộ cựu chiến binh cũng có vẻ bức xúc:- Ông còn thắc mắc gì thì cứ ra phường mà hỏi nhé!Tôi và anh cùng tắt máy. Tôi biết anh cán bộ hội cựu chiến binh vốn là một người lính chống Mỹ, rất tận tình trong công tác hội, anh đã cố gắng hết sức rồi. Và các cán bộ phường chịu trách nhiệm về việc tổng hợp khen thưởng cho người có công trong kháng chiến, chiến tranh bảo vệ Tổ quốc cũng không phải là đã gây khó dễ gì. Họ chỉ làm đúng theo như quy định trong thông tư của cấp trên gửi xuống thôi. Họ cũng đã “linh động”, ưu ái những người lính chiến rồi còn gì. Tôi cũng đã xem qua các tiêu chuẩn, quy định ấy rồi. Khen thưởng, tặng huân huy chương thì phải có tiêu chuẩn rõ ràng như thế mới khen thưởng đúng được. Đây như là tặng huân chương niên hạn thôi, cứ ở tuyến 1 biên giới đủ thời gian là sẽ được tặng huân chương, không phải là huân chương chiến công theo đúng nghĩa của nó. Hiểu như vậy nhưng tôi vẫn thấy trong lòng dâng dâng lên một nỗi buồn sâu thẳm. Tuy không được tặng huân chương nhưng tôi còn hạnh phúc gấp vạn lần những người đồng đội hiện đang nằm dưới cỏ. Họ đã chết để cho chúng tôi được sống đấy. Chính sách, quy định vẫn còn nhiều sự bất cập, người có công thực sự chưa chắc đã được khen thưởng, người huân chương đầy ngực nhưng chưa chắc đã có công? Tôi chợt nhớ dịp kỷ niệm ngày thành lập quân đội 22-12 năm ngoái. Tôi được mời lên quận dự buổi gặp mặt vì là quân hàm đại tá nâng lương lần 2. Lúc về qua đầu ngõ thấy tôi mặc lễ phục đeo quân hàm, cuống huân chương rất trịnh trọng một ông già mặc quần đùi, áo lót, tay đầy dầu mỡ xà phòng đang rửa xe máy liền bảo:- Kỷ niệm ngày thành lập quân đội, thành phố gặp cấp tướng, quận gặp cấp đại tá nâng lương lần 2, phường gặp từ cấp thiếu tá đến cấp đại tá nâng lương lần 1, còn cấp đại úy trở xuống đến hạ sĩ quan binh sĩ thì chả thấy ai gặp gỡ chúc mừng cả...Tôi lặng người nhìn ông già rửa xe. Đúng là như vậy. Thành phố gặp cấp tướng thì tôi không biết tặng quà thế nào, quận gặp các đại tá nâng lương lần 2 tặng mỗi người 500 ngàn đồng, phường gặp từ cấp thiếu tá đến cấp đại tá nâng lương lần 1 tặng quà 200 ngàn đồng. Đấy là tùy từng địa phương, nơi nào kinh tế khá thì như vậy còn kinh tế kém phát triển thì tặng ít hơn. Nghe nói có nơi đồng nhất là 50 ngàn đồng mà cũng không phải là cho tất cả các cựu chiến binh. Tôi biết, ông già chuyên rửa xe máy đầu ngõ này vốn là một thiếu úy đặc công, một người lính chiến rất dũng cảm trong kháng chiến chống Mỹ. Ông mong có một cuộc gặp gỡ đến cấp binh nhì để được đeo lại những tấm huân chương và gặp lại những người bạn chiến đấu cũ...Sắp kỷ niệm 42 năm cuộc chiến đấu bảo vệ biên giới phía Bắc 2-1979, tôi sẽ đăng lại tiểu thuyết CƠN LŨ ĐEN để nhớ về những người đồng đội và những ngày chiến đấu đầy hy sinh gian khổ ấy.
Hà Nội, ngày 2/9/2020

TRỌNG BẢO

Truyện ngắn vui CÂU CHUYỆN CHUỒN CHUỒN

CÂU CHUYỆN CHUỒN CHUỒN

Truyện ngắn vui của Trọng Bảo

Tôi đang đi chợ phong lan thì nhận được điện thoại. Người gọi là lão Cốc- nhà thơ Cốc Vũ ở làng, mà lại gọi bằng Zalo nữa mới oách chứ. Mấy năm nay đời sống khấm khá, làm ăn được nên con cháu trang bị cho các cụ cả điện thoại thông minh. Các cụ thoải mái truy cập thông tin thời sự, không phải tranh giành máy tính để bàn, ảnh hưởng đến các cháu học trực tuyến khi mùa Covid-19 đang căng thẳng. Lão Cốc và có cả ông Tô nữa đang ngồi trước cái bàn thấp có một đĩa thịt chó và đĩa rau thơm, chai rượu gạo nút lá chuối. Lão Cốc giọng ngà ngà say hỏi:- Nhà báo có về làng không, sang ngay đây làm chén rượu?Tôi đáp:- Không! Em đang ở Hà Nội.- Tưởng về làng thì sang làm chén rượu nói chuyện con chuồn chuồn một chút cho vui…Tôi ngạc nhiên:- Chuyện con chuồn chuồn là gì thế ạ! Ở quê bây giờ sắp sang thu chuồn chuồn đang bay ra rất nhiều. Chắc là hai cụ lại muốn nói chuyện: Chuồn chuồn bay thấp thì mưa, bay cao thì nắng, bay vừa thì râm chứ gì?Ông Tô giờ mới lên tiếng:- Không phải! Đó là “chuồn chuồn dự báo thời tiết”, ai chả biết! Chuyện hôm nay là chuyện “chuồn chuồn dự báo thời đại” cơ mà?Tôi càng ngạc nhiên hơn hỏi lại:- Chuồn chuồn dự báo thời đại là thế nào ạ?Lão Cốc và ông Tô cùng bật cười. Lão Cốc ậm è một lúc rồi mới giải thích:- Chú mày ở Hà Nội mà không nghe chuyện “đã chuồn, chuẩn bị chuồn và không thể chuồn” à?- Cụ thể là thế nào ạ?Ông Tô nói:- Thì đấy! Bà cựu thứ trưởng công thương và bao nhiêu vị khác nữa “đã chuồn” được ngon lành rồi, truy nã khác nào vuốt đuôi, bọn Interpol quốc tế cũng đành chịu bó tay thôi. Chuyện “chuẩn bị chuồn” thì là chuyện ông nghị trong miền nam và cả gia đình chi cả chục triệu USD, bằng hàng trăm tỷ đồng để nhập quốc tịch Síp khi có chuyện là chuồn luôn. Còn chuyện “không thể chuồn” thì đã quá rõ, ông chủ tịch thành phố Hà Nội hôm qua bị truy tố, bị bắt tạm giam, rồi bao nhiêu vị nữa đang bóc lịch trong lao chắc là cũng luôn ước ao giá mà chuồn được…Thì ra hai cụ ở làng muốn nói câu chuyện loại quan tham nhũng, những con “chuồn chuồn dự báo thời đại” là như thế. Tôi chưa kịp hỏi thêm thì lão Cốc- nhà thơ Cốc Vũ đã tiếp lờii ông Tô và có vẻ triết lý:- Nhà báo ạ! Chuồn chuồn ở quê ăn muỗi, ăn dĩn và dự báo thời tiết thì là rất có lợi cho nông dân, còn loại “chuồn chuồn ở phố” chuyên ăn tiền, càng nhiều thì càng có hại, nó dự báo sự suy vong của thời đại đấy, không chủ quan được đâu!- Vâng! Đúng thế ạ!Tôi đáp. Lão Cốc nói thêm:- Mong rằng những vị đang chuẩn bị chuồn, đang rất muốn chuồn sẽ không thể chuồn được nữa… he… he… Thôi chú mày đi chợ ngắm phong lan đi, bọn tao uống tiếp đây.Tôi giơ tay vẫy vẫy chào ông Tô và lão Cốc trước khi tắt máy. Sau cú điện thoại, tôi không muốn đi chợ phong lan nữa. Tự dưng tôi lại muốn về làng đến thế. Về làng ngắm bầu trời mùa thu trong trẻo, xanh thăm thẳm với những con chuồn chuồn cánh mỏng nhưng bay rất cao…Hà Nội, ngày 29-8-2020

người khá

Thích