CHIỀU QUÊ MÙA ĐÔNG - thơ

    CHIỀU QUÊ MÙA ĐÔNG

Chiều đông tôi trở lại thăm quê,

Bạn bè cũ còn mấy người gặp lại

Thời gian trôi cứ trôi đi xa mãi,

Bến sông xưa vắng một con đò...

Quê hương mình cọ vẫn xòe ô

Mây vẫn trắng như ngày xưa xa ấy

Con đường nhỏ giờ tìm không thấy

Những bờ lau nở tím ven rừng?

Tôi đi trong màu nhớ rưng rưng

Dãy Tam Đảo níu trời xanh xuống thấp,

Sông Đáy con chiều nay tôi chợt gặp

Bãi cát năm nao in dấu chân mình...

Tôi trở về với năm tháng tuổi xanh

Kỷ niệm cũ cứ lùi dần xa ngái,

Chỉ có quê hương là còn giữ lại

Cho ta hơi lửa ấm ngày đông...

Vĩnh Phúc, tháng 11-2020

Ảnh: Cây cầu sắt Liễn Sơn (Lập Thạch, Vĩnh Phúc) bắc qua sông Đáy con (ảnh của NSNA Vũ Hải)

Truyện ngắn vui ĐẠI LOẠN NGÔN NGỮ

     ĐẠI LOẠN NGÔN NGỮ

Truyện ngắn vui của Trọng Bảo

Thằng cháu ngoại của lão Cốc đang học lớp 5 nghỉ học kỳ được bố mẹ gửi về quê chơi mấy ngày. Khi nó vừa về đến nhà lão Cốc thì hai thằng em ở quê đã hỏi rối rít:

- Con "quái vật thủ đô Hà Nội" đã hồi sinh rồi hả anh?

Thằng anh ở Hà Nội về trố mắt hỏi lại:

- Ở Hà Nội làm gì có con quái vật nào đâu? Tại sao các em lại hỏi như thế?

Hai thằng em ở quê tranh nhau nói:

- Vậy là anh chưa gặp nó rồi! Bọn em nghe ông và bố nói con quái vật khổng lồ ấy nằm giữa thủ đô, nó có hai đầu, một đầu ở Hà Đông, một đầu ở Cát Linh đấy!

Thằng bé từ Hà Nội về kêu lên:

- Từ Hà Đông lên Cát Linh chỉ có tuyến đường sắt trên cao thôi các em ạ!

- Thì ở quê ông và bố chúng em rồi cả ông Tô nữa vẫn gọi nó là "con quái vật thủ đô" đấy anh ạ. Hôm trước bố em đọc báo rồi nói "con quái vật" này đang hồi sinh rồi. Bao giờ nó sống lại bố sẽ cho chúng em ra Hà Nội xem...

Lão Cốc và thằng Bất từ nãy đến giờ vẫn ngồi nghe bọn trẻ con nói chuyện với nhau. Thằng Bất bảo:

- Thằng này ở Hà Nội được học hành chu đáo chắc là thông minh lắm đây!

Lão Cốc hỏi:

- Nghe nói học phí lại tăng hả?

- Chưa tăng... nhưng sẽ tăng... nghe họ giải thích học phí có cao chất lượng đào tạo mới cao được bố ạ!

- Thế tại sao học phí chưa cao mà họ vẫn đào tạo được nhiều thế nhỉ?

- Đào tạo nhiều cái gì thế ạ?

- Thì đào tạo ra hàng loạt các... tiến sĩ đấy...

Thằng Bất lắc đầu ngán ngẩm:

- Đào tạo ra nhiều, cán bộ toàn là tiến sĩ nhưng không thấy họ có phát minh sáng kiến gì ghê gớm đâu?

Lão Cốc bảo:

- Không là thế nào! Họ đã có các sáng kiến rất độc đáo đấy chứ! Như bà tiến sĩ đề xuất nhà nhà mua lu để đựng nước mưa chống ngập lụt, ông tiến sĩ dày công nghiền ngẫm sáng tạo ra loại chữ mới biến toàn dân ta thành... mù chữ đấy... he... he...

Thằng Bất gật gù tiếp lời:

- Mới đây có ông còn đề xuất sáng kiến "kiểm tra thời gian lái xe của những ai được cấp bằng lái xe", rồi lại có ông thì đề xuất "mũ bảo hiểm phải ghi rõ là mũ bảo hiểm mới được đội để đi xe máy đấy...".

Lão Cốc nói tiếp:

- Nếu mũ bảo hiểm phải ghi rõ là mũ bảo hiểm thì các loại hàng hóa khác cũng phải ghi rõ. Ví dụ cái màn phải ghi rõ là màn dùng để chống muỗi, cái bát phải ghi rõ là bát dùng để ăn cơm, cái cân phải ghi rõ là dùng để cân, cái ti-vi phải ghi rõ là ti-vi để xem thời sự, cái dép, cái giày cũng phải ghi rõ là để người đeo vào chân... Ngành giao thông muốn kiểm tra thời gian lái xe nhiều hay ít thì phải nhờ các nhà khoa học, các tiến sĩ nghiên cứu phát minh ra một loại dụng cụ để đo thời gian lái xe của từng người kiểu như nhiệt kế để đo nhiệt độ, Vôn-kế để đo hiệu điện thế, công-tơ để đo lượng điện tiêu thụ... Trường hợp này thôi cứ gọi là cái "xế kế" để trang bị cho các tài xế lái xe...

Thằng Bất nói thêm:

- Đúng thế! Bên ngành giáo dục đề ra quy định "sinh viên bán dâm 4 lần" sẽ bị đuổi học thì sẽ phải nghiên cứu chế tạo ra cái... "dâm kế" nữa mới kiểm tra xác định rõ ràng được chứ... hi... hi...

- Đúng là hai ngành "giao-giáo" (giao thông và giáo dục) này quả là lắm chuyện thật?

Thằng Bất nói tiếp:

- Trước đây họ còn định đổi trạm thu phí giao thông thành "trạm thu giá" đấy bố ạ!

- Chắc là họ ngại nói "thu phí" có vẻ không thanh cao, trong sáng vì chữ "phí" nó gắn liền với sự nhũng nhiễu, tham ô lãng phí...

- Nhưng mà gọi là "thu giá" là không chuẩn về mặt ngôn ngữ?

Lão Cốc trố mắt nhìn thằng Bất rồi nói:

- Mày là một thằng chuyên đi làm thuê mà cũng bàn về ngôn ngữ cơ à?

- Thì bố thử nghĩ xem, người ta vẫn nói là giá cả, giá tiền. Từ giá là từ mang nghĩa chung chung, tiền mới là cụ thể. Thu là phải thu cái cụ thể chứ? Ví dụ như con đi làm thuê, lúc xong việc thanh toán phải nói với gia chủ là "cho tôi xin tiền" chứ? Nếu nói là "cho tôi xin giá" thì chả hóa ra mình chưa làm gì cho họ à?

- Đúng vậy! Nhưng nói thu tiền, thu phí nghe nó không thanh cao lắm thì biết gọi thế nào bây giờ?

Thằng Bất vò đầu bứt tai rồi reo lên:

- Con nghĩ ra rồi. Cũng như ở quê ta trồng lúa, trồng khoai đều mong đến ngày sẽ thu hoạch bội thu. Họ làm đường giao thông, dạy học, chữa bệnh cũng mong sẽ có sự thu hoạch bội thu. Vì thế, cứ gọi các trạm thu phí giao thông là "trạm thu hoạch", các thầy cô thu học phí, bệnh viện thu viện phí cũng gọi là "thu hoạch" là chuẩn nhất... hi... hi...

Thằng cháu lão Cốc từ Hà Nội về từ nãy đến giờ vẫn nghe ông ngoại và cậu nói chuyện. Nghe thấy vậy nó liền reo lên:

- Bố cháu cũng mới... thu hoạch đấy ông ạ!

Lão Cốc ngạc nhiên hỏi lại:

- Bố mày là cán bộ nhà nước, làm việc ở bàn giấy, có cấy cày, nuôi trồng gì đâu, vậy thì "thu hoạch" cái gì hả?

Thằng bé trả lời:

- Cháu cũng không biết ạ! Nhưng hôm trước bố cháu ốm đi bệnh viện về, sau khi mở các phong bì đếm tiền xong mẹ cháu vui mừng nói: "Làm sếp như anh thích thật, "thu hoạch" một ngày nằm ốm ở bệnh viện bằng đến ba bốn vụ lúa của ông bà ở quê đấy".

Lão Cốc và thằng Bất đều trố mắt, há hốc mồm khi nghe thằng cháu nói như vậy...

Hà Nội, ngày 18-11-2020

Truyện ngắn vui CÂU CHUYỆN CUỐI NĂM

     CÂU CHUYỆN CUỐI NĂM

Truyện ngắn vui của Trọng Bảo

Ông Tô vác cái cuốc ra vườn. Ông cuốc đám đất ở góc vườn để gieo hạt cải. Mùa này là mùa trồng rau vụ đông rồi. Khi ông Tô đang lúi húi cuốc đất nhặt cỏ thì lão Cốc- nhà thơ Cốc Vũ đến. Lão này hôm nay ăn mặc có vẻ trang trọng. Tay lão ôm một chồng sách vở, gấy tờ. Ông Tô chột dạ. Lão này mà lại đem thơ ra đọc thì có mà hết cả buổi sáng luôn.

Ông Tô buông cái cuốc ra đón lão Cốc. Lão Cốc bảo:

- Ông vào nhà tôi có việc quan trọng, cấp bách cần bàn đây!

Ông Tô hơi lo lo hỏi lại:

- Việc gì mà quan trọng thế! Lại có chuyện gì mới xảy ra à?

- Không! Tôi đến là để mời ông ra nhập vào hội thơ và câu lạc bộ thơ làng ta. Cuối năm rồi, hội sẽ kết nạp các hội viên mới đấy! Tôi là ủy viên ban chấp hành chuyên trách về công tác kết nạp hội viên mới, tôi rất mong ông sẽ vào với hội thơ làng ta…

Ông Tô thở phào:

- Tôi lại cứ lo… nhưng mà tôi cũng xin nói lại luôn nhé. Tôi vốn là một giáo viên chuyên dạy toán, có biết gì về thơ ca đâu mà ông năm lần bảy lượt mời tôi vào hội thơ của làng ta thế?

- Thì… ông không sáng tác thì làm công tác phê bình thơ cũng OK mà?

Ông Tô phì cười:

- Sáng tác không biết mà lại đi… phê bình có mà các cụ thi sĩ cười vào mũi ấy.

Lão Cốc- nhà thơ Cốc Vũ hơi buồn. Lão chỉ vào đống sách vở giấy tờ để trên bàn nói thêm:

- Lần này có nhiều cụ xin vào hội thơ của làng mà không có ông, tôi buồn quá!

Ông Tô tò mò:

- Những ai xin vào hội thơ thế? Tôi cứ tưởng làng ta ai biết làm thơ đều vào hết rồi cơ mà?

Lão Cốc đưa cho ông Tô xem một bộ hồ sơ và nói:

- Đây là đơn và tác phẩm của tác giả Thanh Đồng…

Ông Tô cầm tập bản thảo ngạc nhiên hỏi:

- Thanh Đồng là ai vậy. Làng ta có ai tên là Thanh Đồng đâu nhỉ?

- Thì chính là cái lão Ngỗng nhà ở đầu làng đấy!

- Có phải cái lão chuyên làm nghề đánh giậm không?

- Đúng rồi… lão ấy đánh giậm ngoài đồng nên lấy bút danh là “Thanh Đồng” cho sát… thực tế đấy! Mà lão có cả một bài thơ nói về nghề đánh giậm đấy… he… he…

Ông Tô cầm bài thơ của lão Ngỗng lên đọc:

“Quê ta đồng ruộng mênh mông

Làm nghề đánh giậm trên đồng thật vui,

Cá tôm ơi… cá tôm ơi...

Tới đây làm bạn với người yêu thơ…”.

Ông Tô phì cười nói:

- Làm nghề đánh giậm diệt sạch cả cá tôm, cá tôm nào còn dám làm bạn nữa chứ?

Lão Cốc đưa tiếp ông Tô một bài thơ:

- Còn đây là bài thơ của nữ sĩ Trần Mỹ Thanh Đa…

Ông Tô sửng sốt:

- Làng ta cũng làm gì có bà nào tên là Thanh Đa đâu nhỉ?

- Thì chính là cái bà Tẻo chuyên bán bánh đa nướng ở gốc đa giữa làng ta đấy. Bà ấy lấy bút danh “Thanh Đa” cũng hay phết…

Ông Tô cầm bài thơ của nữ sĩ Thanh Đa lên đọc:

“Bánh đa vừa trắng vừa giòn

Ăn rồi anh có nhớ hồn bánh đa,

Mong sao quý khách gần xa

Không quên hương vị quê nhà giòn thơm…”

Ông Tô suýt nữa thì lại bật lên cười to. Ông bảo:

- Thế này thì là bà ấy quảng cáo bánh đa chứ thơ thẩn cái gì?

Lão Cốc đưa cho ông Tô một tập sách dày đóng bìa cứng, in ấn rất đẹp nói tiếp:

- Đây là tập thơ của tác giả Ngũ Thiên Sơn…

Ông Tô vừa mở tập thơ vừa hỏi:

- Tác giả Thiên Sơn à… Nghe tên cũng là lạ nhỉ?

- Thì là cái lão ngày xưa chuyên làm nghề đốt than ở cuối làng đấy!

- Là… là… lão Ngu (*)… ấy à?

- Lão ấy đổi tên là Ngũ từ lâu rồi. Lão ấy có thằng cháu nội là tổng giám đốc một công ty kinh tế lớn. Thằng cháu đầu tư, chi tiền thuê hẳn một nhà thơ biên tập, sửa chữa nâng cấp những bài thơ lôm côm của ông nội, chêm thêm vào những mỹ từ như yêu thương, nhớ nhung, trăng gió mây trời, rồi thuê in cả ngàn cuốn, đóng bìa cứng hẳn hoi. Thằng cháu lão ta bảo nếu năm nay ông nội nó được kết nạp vào hội nó sẽ biếu hội thơ làng ta hẳn năm chục triệu đồng tha hồ mà chi tiêu sinh hoạt, không phải bòn tiền đi chợ của vợ để đóng hội phí nữa. Nó còn nói thêm, nếu ông nội nó không được kết nạp vào hội thơ của làng nó sẽ cho ông nó vào hội của xã, của huyện, của tỉnh hoặc lên hẳn hội trung ương cho oách…

Ông Tô nghĩ: “Hóa ra cái hội thơ làng này cũng quan trọng ra phết”. Nghĩ vậy nhưng ông vẫn kiên quyết từ chối, nhất định không chịu viết đơn xin vào hội thơ của làng theo đề nghị của lão Cốc. Ông biết tỏng lão Cốc này muốn có đồng minh trong hội vì nghe đâu cuối năm nay lão ấy sẽ lên làm hội trưởng thay ông hội trưởng cũ đã quá già yếu lẫn cẫn mất rồi…

Lão Cốc thất vọng vì không thuyết phục được ông Tô. Lão ôm đống đơn từ và bản thảo đứng dậy để ra về. Ra đến cửa chợt lão nhớ ra một chuyện liền quay lại nói:

- À... ông còn nhớ lão Phạm Nhân làng ta không?

- Nhớ chứ… lão ấy là người làng, là cán bộ to tham nhũng phải đi tù ai mà quên được?

- Lão ấy cải tạo tốt, được giảm án, ra tù rồi…

- Chậc… kệ xác lão ấy… mà ông nhắc đến lão ấy làm gì chứ?

- Lão ấy ra tù về quê an trú. Lão ấy cũng đang định làm đơn xin vào hội thơ làng ta đấy!

- Lão ấy cũng biết làm thơ à?

- Khi còn đương chức lão ấy ban ngày chỉ đạo kinh tế, ban đêm sáng tác thơ ca, bỏ tiền túi in mấy tập thơ dày cộp, biếu tặng khắp tỉnh ai chả biết… nếu không bị đi tù có lẽ lão ấy đã vào hội lớn rồi chứ lại thèm vào cái hội của làng ta à?

Ông Tô ngần ngừ rồi nói:

- Thế thì lần này lão vào hội làng… Hội thơ làng ta vinh dự quá rồi còn gì…?

Lão Cốc- nhà thơ Cốc Vũ tối sầm mặt vừa bước ra cửa lủng bủng trong miệng: “Vinh dự cái con khỉ gì chứ! Cái loại người ấy đừng vác mặt về làng làm gì…”.

Hà Nội, ngày 13-11-2020

(*) Mời đọc truyện ngắn "Gã Đốt than" đã đăng trên Fb này (Trọng Bảo)

Truyện ngắn vui TRẬN ĐÁNH CUỐI CÙNG

    TRẬN ĐÁNH CUỐI CÙNG

Truyện ngắn vui của Trọng Bảo

Tình hình lũ lụt và thiệt hại ở miền Trung khiến ông Tô luôn luôn lo lắng theo dõi. Ông nghĩ quê mình cũng nghèo, cũng còn nhiều người khốn khó nhưng chưa thấm đâu so với miền Trung luôn luôn bão lũ, thiên tai như thế này. Ông mong sẽ có một giải pháp hữu hiệu để phòng chống thiên tai có hiệu quả để nhân dân giảm bớt thiệt hại, mất mát.

Giữa lúc ông Tô đang chăm chú theo dõi tình hình hai cơn bão mới qua ti-vi thì lão Cốc đến. Ông Tô bảo:

- Sao bão nó lại cứ liên tục hình thành thế ông nhỉ? Chưa khắc phục được thiệt hại do cơn bão này thì cơn bão mới đã ập đến...

Lão Cốc nói:

- Tại lão già Thủy Tinh đang quyết đánh trận cuối cùng đấy ông ạ!

- Sao lại là Thủy Tinh! Tôi đang nói chuyện hiện tại hôm nay cơ mà. Có nói chuyện cổ tích ngày xưa đâu?

- Thì tôi cũng nói chuyện ngày nay đấy thôi. Không nói chuyện ngày xưa cũ gì đâu!

- Tại sao lại thế?

Lão Cốc ậm è rồi kể:

- Chuyện là thế này ông ạ! Sau khi bị Sơn Tinh đánh bại trong trận thư hùng ở núi Tản Viên năm xưa, lại không lấy được nàng công chúa xinh đẹp con Vua Hùng mặc dù cũng có đủ “gà chín cựa, ngựa chín hồng mao” nên Thủy Tinh rất uất hận. Hằng năm, Thủy Tinh đều mang quân đi đánh Sơn Tinh nhưng đều bị đại bại phải lui về biển Đông ẩn nấp. Khi đã quá già rồi, sức có vẻ suy, một hôm Thủy Tinh cho gọi các con cháu đến đông đủ rồi ngửa mặt lên trời than rằng:

- Đời ta còn một nỗi hận ngàn năm chưa trả xong. Có chết cũng không nhắm mắt được... hu... hu... hu...

Đám con, cháu, chắt, chút, chít của Thủy Tinh nhao nhao hỏi:

- Nỗi hận gì ghê gớm đến thế ạ?

Lão Thủy Tinh gạt nước mắt bảo:

- Ta hận là năm xưa không thắng nổi lão Sơn Tinh, để lão ấy đánh cho một trận tơi bời đại bại lại còn cướp mất cả gái đẹp...

Bọn con cháu chắt chút chít lại ồn ào nói:

- Thế thì hận thật... hận lắm... Nhưng thôi cụ ạ, chuyện qua lâu rồi cho qua luôn cụ ơi...

Thủy Tinh trợn mắt nghiến răng kèn kẹt:

- Cho qua là qua thế nào... Trong lũ chúng bay có đứa nào giúp tao đánh thắng Sơn Tinh được không?

Đám con cháu chắt họ Thủy như bọn Thủy Sản, Thủy Nông, Thủy Lợi và Thủy Canh đều lúng túng im lặng nhìn nhau, không ai có mưu kế gì. Thằng Thủy Triều vốn hay hung hăng tung hoành dọa nạt ở đồng bằng và ven biển cũng im thin thít. Lão Thủy Tinh nhìn đám con cháu chắt chít tỏ vẻ thất vọng. Giữa lúc ấy thì có một thằng đứng dậy. Trông nó có vẻ ngổ ngáo, mặt mũi nham nhở, tay chân xăm trổ loằng ngoằng. Lão Thủy Tinh già hất hàm hỏi:

- Mày là thằng nào. Mày có mưu kế gì không?

Thằng kia khoanh tay nhưng không hề khúm núm. Nó đáp:

- Thưa cụ! Con tên là Thủy Điện. Con có thể giúp cụ trả mối hận bị lão Sơn Tinh làm nhục năm xưa!

- Sao nghe tên mày lạ hoắc thế!. Mày là con cháu ngành nhánh nào mà tao không biết nhỉ?

Thằng Thủy Điện bật cười hố hố rồi nói:

- Cụ ơi! Thời của cụ thì làm gì có ngành thủy điện ạ. Con là cháu tám, chín đời rồi đấy ạ!

- Thế thì mày phải gọi tao là... kỵ mới đúng?

- Gọi là gì không quan trọng. Quan trọng là con sẽ giúp cụ đánh bại lão Sơn Tinh và đám con cháu của lão ấy!

Lão Thủy Tinh dịu giọng:

- Vậy mày có mưu kế gì hay hả?

Thằng Thủy Điện vênh mặt lên trả lời:

- Con đã chui sâu vào hàng ngũ phòng ngự của lão Sơn Tinh, lại có thằng bạn chí cốt sẵn sàng hỗ trợ nữa là Hỏa Tinh, có các đồng minh tin cậy là Lâm Tặc Tinh và quan trọng nhất là người của con đã trà trộn được vào đội ngũ Kiểm Lâm Tinh. Trước khi con chặn sông dâng nước gây lũ ống, làm sụp lở đồi núi thì bọn Hỏa Tinh sẽ phóng hỏa đốt rừng, bọn Lâm Tặc Tinh tranh thủ phá rừng lấy gỗ, người mà con cài cắm trong hàng ngũ các Kiểm Lâm Tinh sẽ tiếp tay đắc lực cho Lâm Tặc Tinh. Cây cối trên rừng bị chặt phá, đốt trụi sẽ gây biến đổi khi hậu, mưa gió dữ dội... Đến lúc đó con sẽ dâng nước lên cao, Sơn Tinh và các con cháu ông ta có ba đầu sáu tay cũng không thể đối phó nổi... Trận đánh cuối cùng nhất định Thủy Tinh sẽ chiến thắng Sơn Tinh cụ ạ...

Lão Thủy Tinh nghe thằng Thủy Điện trình bày mưu kế như vậy thích quá. Phen này nhất định là lão sẽ đánh bại được Sơn Tinh. Lão thấy trong người hừng hực khí thế của thời trai trẻ. Lão liền phong cho thằng Thủy Điện làm tướng tiên phong dẫn đại quân đi đánh Sơn Tinh...

Ông Tô nghe câu chuyện của lão Cốc kể bật cười. Nhưng nụ cười vụt tắt trên môi ông Tô. Ông bảo:

- Câu chuyện của ông kể thật thú vị và đáng suy nghĩ. Việc đốt phá rừng tràn lan, kiểm lâm tiếp tay lâm tặc. Tôi xem trên mạng thấy có ông cán bộ kiểm lâm trên Tây Nguyên làm nhà mấy tầng toàn bằng các loại gỗ quý hiếm... Rừng bị mất nên gây ra lũ lụt ngày càng nghiêm trọng, nhân dân khốn khổ thế này...

- Vậy nên... - Lão Cốc gật gù: - Nếu tiếp tục để tình trạng thế này thì trận đánh cuối cùng Sơn Tinh sẽ bị thua Thủy Tinh mất ông ạ!

Ông Tô cũng nói:

- Nếu không quản lý chặt chẽ việc bảo vệ rừng và khống chế được thằng Thủy Điện cháu của lão Thủy Tinh thì chúng ta thua là cái chắc...

Hà Nội, ngày 26-10-2020